ઈરાનમાં યુએસ સૈન્ય: મધ્ય પૂર્વમાં વધી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકા હવે મોટું પગલું ભરવાની તૈયારી કરી રહ્યું હોય તેવું લાગી રહ્યું છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની સરકાર ઈરાન પર દબાણ લાવવા માટે નવી રણનીતિ પર કામ કરી રહી છે. આ પ્લાનમાં ઈરાનના મહત્વના ઓઈલ સેન્ટર ખર્ગ આઈલેન્ડને નિશાન બનાવી શકાય છે.
ખર્ગ દ્વીપ ઈરાનના તટથી લગભગ 15 માઈલ દૂર સ્થિત છે. આ સ્થળ ઈરાન માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે અહીંથી લગભગ 90 ટકા ક્રૂડ ઓઈલ મોકલવામાં આવે છે. જો આ ટાપુ પર દબાણ લાવવામાં આવે છે અથવા તેને નિયંત્રણમાં લેવામાં આવે છે, તો ઈરાનના તેલ પુરવઠા પર સીધી અસર થઈ શકે છે. આ કારણે અમેરિકા તેને એક મોટા હથિયાર તરીકે જોઈ રહ્યું છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને લઈને વિવાદ વધી રહ્યો છે
હાલમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને લઈને પણ તણાવ વધ્યો છે. ઈરાને આ માર્ગ પરથી પસાર થતા ઘણા ઓઈલ ટેન્કરો રોકી દીધા છે. આ માર્ગની ગણતરી વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ માર્ગોમાં થાય છે, જ્યાંથી વિશ્વના તેલ અને ગેસનો મોટો હિસ્સો પસાર થાય છે. આ કારણથી આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલ અને ગેસની કિંમતો ઝડપથી વધવા લાગી છે.
શું છે અમેરિકાની યોજના?
અહેવાલો અનુસાર, અમેરિકા તરત જ ખર્ગ ટાપુ પર કબજો નહીં કરે. પહેલા તે ઈરાનની સૈન્ય તાકાતને નબળી કરવાનો પ્રયાસ કરશે. આ અંતર્ગત લગભગ એક મહિના સુધી સતત હવાઈ હુમલા કરવામાં આવી શકે છે. તાજેતરમાં પણ આ વિસ્તારમાં ઘણા હુમલા કરવામાં આવ્યા છે, જેથી ઈરાનને ચેતવણી આપી શકાય અને તેના પર દબાણ લાવી શકાય.
સૈનિકોની તૈનાતી માટેની તૈયારી
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર લગભગ 2500 દરિયાઈ સૈનિકોની ટુકડી આ વિસ્તાર તરફ મોકલવામાં આવી રહી છે. આ સિવાય બે વધુ યુનિટ પણ તૈયાર રાખવામાં આવ્યા છે, જેમાં અંદાજે એટલી જ સંખ્યામાં સૈનિકોનો સમાવેશ થઈ શકે છે. વ્હાઇટ હાઉસ અને પેન્ટાગોન જરૂર પડ્યે વધુ સૈનિકો મોકલવાનું પણ વિચારી રહ્યા છે. જો કે આ અંગે હજુ અંતિમ નિર્ણય લેવાયો નથી.
ગ્રાઉન્ડ એટેક પણ એક વિકલ્પ છે
અમેરિકન અધિકારીઓનું કહેવું છે કે ટ્રમ્પ દરેક વિકલ્પ ખુલ્લા રાખવા માંગે છે. જો સ્થિતિ વધુ વણસે તો જમીની હુમલો પણ થઈ શકે છે. જોકે કેટલાક નિષ્ણાતો તેને જોખમી માને છે. તેમનું કહેવું છે કે જો ખર્ગ દ્વીપ પર કબજો કરવામાં આવે તો પણ ઈરાન દબાણમાં આવે તે જરૂરી નથી. તે અન્ય સ્થળોએથી તેલનો પુરવઠો બંધ કરી શકે છે, જે સમસ્યાને વધુ વધારી શકે છે.
કબજો મેળવ્યા વિના પણ દબાણ લાવવાની યોજના
બીજી યોજના પર પણ વિચારણા ચાલી રહી છે. આ અંતર્ગત અમેરિકા પોતાની નેવી અને એરક્રાફ્ટ તૈનાત કરીને ઓઈલ ટેન્કરોને સુરક્ષા આપી શકે છે. આની મદદથી જમીન પર કબજો કર્યા વિના માર્ગ ખોલી શકાશે અને તેલની અવરજવર ફરીથી સામાન્ય કરી શકાશે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તણાવની અસર
આ સમગ્ર મામલાની અસર માત્ર મધ્ય પૂર્વ સુધી મર્યાદિત નથી. તેલની વધતી કિંમતોથી સમગ્ર વિશ્વ પ્રભાવિત થઈ રહ્યું છે. કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે આ તણાવને કારણે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીનનો પ્રવાસ સ્થગિત કરવો પડ્યો હતો.
હાલમાં સ્થિતિ એકદમ નાજુક છે અને અમેરિકા પીછેહઠ કરવાના મૂડમાં નથી. આગામી દિવસોમાં આ ટેન્શન કઈ દિશામાં જાય છે અને દુનિયા પર તેની કેટલી અસર પડે છે તે જોવું અગત્યનું રહેશે.
આ પણ વાંચો- હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ઈરાનના વર્ચસ્વને આંચકો! નેતન્યાહુએ ‘એનર્જી કોરિડોર’ યોજના બનાવી? બધું જાણો
