નવી દિલ્હીઃ ભારત સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં પોતાનો વ્યાપ વધારી રહ્યું છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સંરક્ષણ અને સુરક્ષા સમાચાર પ્લેટફોર્મ ડિફેન્સ સિક્યુરિટી એશિયા અનુસાર, આર્મેનિયા Su-30MKI ફાઇટર એરક્રાફ્ટ ખરીદવા માટે ભારત સાથે ગંભીર વાતચીત કરી રહ્યું છે. આ પગલું અઝરબૈજાન દ્વારા તાજેતરમાં પાકિસ્તાન પાસેથી 40 JF-17 થંડર બ્લોક III એરક્રાફ્ટની ખરીદીના જવાબમાં લેવામાં આવ્યું છે.
આર્મેનિયા ભારતના Su-30MKIને અઝરબૈજાનના નવા ચીની-પાકિસ્તાન ફાઇટર એરક્રાફ્ટનો સંપૂર્ણ જવાબ માને છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, ભારત આર્મેનિયાના સૌથી વિશ્વસનીય સંરક્ષણ ભાગીદાર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. નવી દિલ્હી તેને આકાશ-1S સપાટીથી હવામાં મિસાઈલ સિસ્ટમ અને શક્તિશાળી પિનાકા રોકેટ લોન્ચર સિસ્ટમ જેવા અદ્યતન શસ્ત્રો આપી ચૂકી છે.
ફ્રાન્સ પણ આ મામલામાં જોડાયું છે, જ્યાં ડેસોલ્ટ એવિએશને આર્મેનિયાને તેના પ્રખ્યાત રાફેલ ફાઇટર એરક્રાફ્ટની સપ્લાય કરવાની ઓફર કરી છે. જો કે, એરક્રાફ્ટની ઊંચી કિંમત અને તેના લડાયક પ્રદર્શન પર ઉભા થયેલા પ્રશ્નોએ આર્મેનિયન અધિકારીઓને બે વાર વિચારવા મજબૂર કર્યા છે. તાજેતરમાં, ભારત-પાકિસ્તાન હવાઈ અથડામણના અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે પાકિસ્તાનના J-10CE ફાઈટર જેટ્સે અદ્યતન PL-15 મિસાઈલોનો ઉપયોગ કરીને ત્રણ ભારતીય રાફેલ વિમાનોને તોડી પાડ્યા હતા. જો કે આ દાવાઓ ખોટા છે.
પ્રતિષ્ઠિત અમેરિકન રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ, RAND ખાતે વિશ્લેષણના નિયામક, સેમ લિક્ટેનસ્ટેઇને ફોર્બ્સને જણાવ્યું હતું કે આર્મેનિયા ઘણા વિકલ્પો પર વિચાર કરી રહ્યું છે, પરંતુ સંભવતઃ ભારતનું Su-30MKI પસંદ કરશે. તેનું મુખ્ય કારણ Su-30MKI ની કિંમત ફ્રેન્ચ રાફેલ કરતાં ઘણી ઓછી છે, તેમજ તેનું ઉત્તમ પ્રદર્શન, વિવિધ મિશન માટે સુગમતા અને ભારત તરફથી મજબૂત ટેકનિકલ સપોર્ટ છે.
40 JF-17 બ્લોક III ફાઇટર એરક્રાફ્ટ માટે અઝરબૈજાન દ્વારા $4.6 બિલિયનનો સોદો એ પાકિસ્તાન-ચીન સંયુક્ત સાહસ માટે એક મોટી સિદ્ધિ છે. આ વિમાન ચીનના અદ્યતન J-20 ફાઈટર એરક્રાફ્ટ જેવી પાંચમી પેઢીની ટેકનોલોજીથી સજ્જ છે, જેમાં AESA રડાર અને અત્યાધુનિક ઈલેક્ટ્રોનિક યુદ્ધ પ્રણાલીનો સમાવેશ થાય છે. અઝરબૈજાન તેના જૂના રશિયન મિગ-29 એરક્રાફ્ટને આ આધુનિક ફાઇટર એરક્રાફ્ટ સાથે બદલવાની યોજના બનાવી રહ્યું છે, જે તેની લડાઇ ક્ષમતાઓમાં નોંધપાત્ર વધારો કરશે.
સૂત્રોનું કહેવું છે કે આર્મેનિયા ભારત પાસેથી 8 થી 12 Su-30MKI એરક્રાફ્ટ ખરીદી શકે છે. વધુમાં, ભારતને આર્મેનિયાના હાલના ચાર Su-30SM ફાઈટર એરક્રાફ્ટને અપગ્રેડ કરવા અને તેમને ભારતીય શસ્ત્રો અને આધુનિક ડેટા-લિંક્ડ સિસ્ટમ્સ સાથે એકીકૃત કરવા માટે શ્રેષ્ઠ ભાગીદાર તરીકે ગણવામાં આવે છે. લિક્ટેનસ્ટીને કહ્યું કે અઝરબૈજાન સાથે પાકિસ્તાનના કરારના જવાબમાં ભારત ચોક્કસપણે આ સિસ્ટમ્સ સપ્લાય કરવાનું પસંદ કરશે.
