હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને લઈને અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો સંઘર્ષ વધુ તીવ્ર બને તેવી શક્યતા છે. હવે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ’20 ગણી’ વધુ તાકાતથી હુમલો કરવાની ચેતવણી આપી છે. ટ્રમ્પનું નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે તણાવ વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી જહાજોની અવરજવર સ્થગિત થઈ ગઈ છે. એવા અહેવાલો છે કે ભારત તેના જહાજોને ખાલી કરવાના પગલાં પર વિચાર કરી રહ્યું છે. જોકે, આ અંગે સત્તાવાર રીતે કંઈ કહેવામાં આવ્યું નથી.
ટ્રુથ સોશિયલ પર ટ્રમ્પે લખ્યું, ‘જો ઈરાન એવું કંઈ કરશે કે જેનાથી સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં તેલની અવરજવર બંધ થઈ જાય, તો અમેરિકા તેમના પર અત્યાર સુધી જેટલા હુમલાઓ કર્યા છે તેનાથી 20 ગણા વધુ ખતરનાક હુમલો કરશે. આ ઉપરાંત, અમે એવા લક્ષ્યોને નષ્ટ કરી દઈશું જેનો નાશ કરવો સરળ છે અને જે ઈરાન માટે પોતાને એક રાષ્ટ્ર તરીકે પુનઃસ્થાપિત કરવાનું અશક્ય બનાવશે. તેમના પર મૃત્યુ, અગ્નિ અને વિનાશ વરસશે. પરંતુ હું આશા રાખું છું અને પ્રાર્થના કરું છું કે આવું ન થાય! અમેરિકા તરફથી ચીન અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીનો ભારે ઉપયોગ કરતા તમામ દેશો માટે આ એક ‘ભેટ’ છે. આશા છે કે આ પગલાની પ્રશંસા કરવામાં આવશે.
ઈરાને જહાજોને આગ લગાડવાની ધમકી આપી હતી
ઈરાને તાજેતરમાં ચેતવણી આપી હતી કે જો કોઈ જહાજ પર્સિયન અને ઓમાનની ખાડી વચ્ચેના જળમાર્ગ હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી પસાર થશે તો તેને બાળીને રાખ થઈ જશે. ઈરાનના અર્ધલશ્કરી દળ રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડના બ્રિગેડિયર જનરલ ઈબ્રાહિમ જબ્બારીએ સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’ બંધ કરી દેવામાં આવ્યું છે. જો કોઈ જહાજ આ માર્ગ પરથી પસાર થશે તો ઈરાન તેને આગ લગાડી દેશે.
કોઈએ આ વિસ્તારમાં પ્રવેશવાનો પ્રયાસ ન કરવો જોઈએ. તે જાણીતું છે કે હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ પર્શિયા અને ઓમાનના અખાત વચ્ચેનો જળમાર્ગ છે. આ માર્ગ દ્વારા સમગ્ર વિશ્વમાં ઇંધણનો સપ્લાય થાય છે. આ માર્ગ દ્વારા દરરોજ 1.98 કરોડ બેરલ તેલનો સપ્લાય થાય છે. તણાવના કારણે બંને છેડે 700થી વધુ ઓઈલ ટેન્કરો ફસાયેલા છે.
હોર્મુઝની સામુદ્રધુની શા માટે આટલી મહત્વપૂર્ણ છે?
હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ એ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ છે. તે ઓમાન અને ઈરાન વચ્ચે છે, જે પર્સિયન ગલ્ફને ઓમાનના અખાત અને અરબી સમુદ્ર સાથે જોડે છે. યુએસ એનર્જી ઇન્ફોર્મેશન એડમિનિસ્ટ્રેશન તેને ‘વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઓઇલ ટ્રાન્ઝિટ ચોકપોઇન્ટ’ એટલે કે તેલનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ સાંકડો માર્ગ તરીકે વર્ણવે છે. આ માર્ગનો સૌથી સાંકડો ભાગ માત્ર 33 કિલોમીટર પહોળો છે અને જહાજો માટેનો માર્ગ માત્ર બે માઈલ પહોળો છે. જો અહીં કોઈ દરિયાઈ વાહનવ્યવહાર કે સહેજ પણ ખલેલ પડે તો તે સમગ્ર વિશ્વ માટે માથાનો દુખાવો બની શકે છે. સાઉદી અરેબિયા, યુએઈ, કુવૈત અને ઈરાક જેવા ઓપેક દેશોના તેલના કુવાઓમાંથી મોટી માત્રામાં કાઢવામાં આવેલું ક્રૂડ ઓઈલ આ માર્ગ દ્વારા વિશ્વના મોટા ભાગોમાં સપ્લાય કરવામાં આવે છે.

