ગાઝામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધવિરામ અને ઈઝરાયેલના કબજા વચ્ચે હમાસે ફરી એકવાર સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નિઃશસ્ત્રીકરણ કોઈ વિકલ્પ નથી. હમાસના વિદેશી રાજકીય નેતા ખાલેદ મશાલે દોહામાં અલ જઝીરા ફોરમમાં બોલતા, નિઃશસ્ત્રીકરણની માંગને સંપૂર્ણ રીતે નકારી કાઢી હતી. તેમણે કહ્યું કે કબજા દરમિયાન શસ્ત્રો છોડવાથી પેલેસ્ટિનિયન ઇઝરાયેલ માટે ‘સરળ શિકાર’ બની જશે. પ્રતિકારને ‘રાષ્ટ્રોનો અધિકાર’ ગણાવતા, મશાલે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે જ્યાં સુધી કબજો રહેશે ત્યાં સુધી પ્રતિકાર ચાલુ રહેશે. મશાલનું નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ ગાઝામાં હમાસના વ્યાપક નિઃશસ્ત્રીકરણ પર ભાર આપી રહ્યા છે, પરંતુ હમાસ લાંબા યુદ્ધવિરામ (5-10 વર્ષ)નો પ્રસ્તાવ આપી રહ્યું છે અને શસ્ત્રોના જાહેર પ્રદર્શનથી બચવાની વાત કરી રહ્યું છે.
ઇઝરાયેલ હેઠળ અમારા લોકો
ખાલેદ મશાલે કહ્યું કે અત્યારે અમારા લોકો તેમના (ઇઝરાયલી) કબજા હેઠળ છે, તેથી નિઃશસ્ત્રીકરણની વાત કરવી એ ઇઝરાયલ દ્વારા આપણા લોકોને સરળતાથી ખતમ કરવાનો પ્રયાસ છે, જે તમામ આંતરરાષ્ટ્રીય શસ્ત્રોથી સજ્જ છે. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે જો આ મુદ્દા પર ચર્ચા કરવી હોય તો પહેલા એવું વાતાવરણ ઊભું કરવું જરૂરી છે જેમાં પુનર્નિર્માણ અને રાહત કાર્ય થઈ શકે અને ગાઝા અને ઝિઓનિસ્ટ શાસન વચ્ચે યુદ્ધ ફરી ન ભડકે. હમાસે કતાર, તુર્કી અને ઇજિપ્ત જેવા મધ્યસ્થીઓ દ્વારા અને અમેરિકનો સાથે પરોક્ષ સંવાદ દ્વારા તેની સ્થિતિ સ્પષ્ટ કરી છે અથવા સર્વસંમતિ સુધી પહોંચી છે. પરંતુ આ માટે નિઃશસ્ત્રીકરણના અભિગમની નહીં, પરંતુ ઘણા પ્રયત્નોની જરૂર છે.
લાંબા યુદ્ધવિરામનો પ્રસ્તાવ
મશાલે કહ્યું કે સમસ્યા એ નથી કે હમાસ અને ગાઝામાં પ્રતિકારક દળો કોઈ ગેરંટી આપતા નથી; સમસ્યા ઇઝરાયેલની છે, જે પેલેસ્ટિનિયન શસ્ત્રો છીનવીને અને લશ્કરના હાથમાં મૂકીને અરાજકતા ફેલાવવા માંગે છે. દરમિયાન, મશાલે હમાસ દ્વારા તેની સૈન્ય પાંખને વિખેરી નાખવાને બદલે લાંબા ગાળાની શાંતિ જાળવવાની દરખાસ્તો તરફ ધ્યાન દોર્યું. તેમણે કહ્યું કે હમાસે 5 થી 7 અથવા 10 વર્ષ માટે યુદ્ધવિરામનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ હથિયારોનો ઉપયોગ ન કરવાની ગેરંટી છે. મધ્યસ્થી રાષ્ટ્રો, જેઓ હમાસ સાથે ઊંડા સંબંધો ધરાવે છે, તે આની ખાતરી આપી શકે છે.
વાસ્તવમાં, ગયા મહિને અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હમાસના ‘વ્યાપક’ નિઃશસ્ત્રીકરણને નિશાન બનાવ્યું હતું અને જો તે આમ નહીં કરે તો પેલેસ્ટિનિયન જૂથને પરિણામોની ચેતવણી આપી હતી. બીજી તરફ હમાસે તે સમયે પણ સ્પષ્ટ કહ્યું હતું કે જ્યાં સુધી ઈઝરાયેલ ગાઝા પર પોતાનો કબજો જાળવી રાખશે ત્યાં સુધી હમાસ તેના હથિયારો છોડવાનો ઈન્કાર કરતું રહેશે. ગયા વર્ષે ઑક્ટોબરમાં ઇઝરાયેલ અને હમાસ વચ્ચે યુએસ-બ્રોકર્ડ યુદ્ધવિરામ કરારના બીજા તબક્કામાં, વોશિંગ્ટન કહે છે કે તે હમાસના નિઃશસ્ત્રીકરણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય શાંતિ રક્ષા દળની તૈનાતી જેવા મુદ્દાઓ પર વિચાર કરશે.
