ઈરાન યુએસ યુદ્ધવિરામ: મધ્ય પૂર્વમાં એક મહિના કરતાં વધુ સમયથી તણાવ છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ભલે બે અઠવાડિયા સુધી યુદ્ધવિરામ થઈ ગયો હોય, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં સંકટ હજુ પણ કાયમ માટે સમાપ્ત થયું નથી. આ યુદ્ધને કારણે વિશ્વમાં ઉર્જા સંકટ ઉભું થયું હતું. આવી સ્થિતિમાં ભારત સાત વર્ષથી વધુ સમય બાદ ઈરાન પાસેથી ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરી રહ્યું છે. આ જહાજ આ સપ્તાહના અંત સુધીમાં ભારતીય દરિયાકાંઠે પહોંચી જશે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદવા પર પ્રતિબંધોમાંથી એક મહિનાની છૂટ આપી હતી.
ભારત વિશ્વમાં ક્રૂડ તેલનો ત્રીજો સૌથી મોટો જથ્થો આયાત કરે છે. તેણે મે 2019 પછી ઈરાન પાસેથી કોઈ તેલ ખરીદ્યું ન હતું, પરંતુ હવે યુએસ-ઈરાન યુદ્ધ વચ્ચે, નવી દિલ્હી ફરીથી તેહરાન પાસેથી તેલ ખરીદી રહી છે. ન્યૂઝ એજન્સી રોઇટર્સના જણાવ્યા અનુસાર, બુધવારે એલએસઇજી અને કેપ્લરના શિપ ટ્રેકિંગ ડેટા દર્શાવે છે કે પુરવઠાની અછતને હળવી કરવા માટે યુએસ દ્વારા થોડા સમય માટે ઈરાની તેલ અને શુદ્ધ ઉત્પાદનો પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધો હટાવ્યા પછી ભારત સાત વર્ષમાં પ્રથમ વખત ઈરાન પાસેથી તેલ મેળવવા માટે તૈયાર છે.
મળતી માહિતી મુજબ, સરકારી કંપની ઈન્ડિયન ઓઈલ કોર્પે આ કાર્ગો ખરીદ્યો છે. કાર્ગો હાલમાં કુરાકાઓ-ધ્વજવાળા મેગાક્રુડ કેરિયર ‘જયા’ પર છે, જે ભારતના પૂર્વ કિનારે જઈ રહ્યું છે અને અઠવાડિયાના અંત સુધીમાં ત્યાં પહોંચવાની અપેક્ષા છે. દેશની સૌથી મોટી રિફાઇનર, ઇન્ડિયન ઓઇલે આ બાબતે ટિપ્પણી કરવા માટે રોઇટર્સના ઇમેઇલનો તરત જ જવાબ આપ્યો ન હતો. LSEGનું જહાજ ટ્રેકિંગ દર્શાવે છે કે ‘જયા’ ભારતમાં આવતા પહેલા ચીનમાં કાર્ગો ઓફલોડ કરવા માટે શરૂઆતમાં દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઈ જળસીમામાં ગઈ હતી.
ડેટા એ પણ દર્શાવે છે કે અન્ય જહાજ, જોર્ડન, ભારતને તેના ડિલિવરી સ્થળ તરીકે બતાવી રહ્યું છે. ભારતના ઓઇલ મંત્રાલયે ગયા અઠવાડિયે કહ્યું હતું કે રિફાઇનર્સે ઇરાની તેલ ખરીદ્યું છે કારણ કે મધ્ય પૂર્વમાં સંઘર્ષને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા સપ્લાયમાં વિક્ષેપ પડ્યો છે. સામાન્ય રીતે, વિશ્વના કુલ ક્રૂડ ઓઇલના પુરવઠાના લગભગ 20% આ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થાય છે. મંત્રાલયે ગયા અઠવાડિયે એમ પણ કહ્યું હતું કે રિફાઈનરોને ઈરાની તેલ ખરીદવા માટે ચૂકવણી કરવામાં કોઈ સમસ્યાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો નથી.
