નવી દિલ્હીઃ ભારતની આર્થિક તપાસ એજન્સી એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED)ને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખૂબ પ્રશંસા મળી છે. ફાઇનાન્શિયલ એક્શન ટાસ્ક ફોર્સ (FATF) એ તેના તાજેતરના અહેવાલમાં મની લોન્ડરિંગના કેસમાં જપ્ત કરાયેલી સંપત્તિનો જાહેર હિતમાં ઉપયોગ કરવાના ભારતના પ્રયાસોની પ્રશંસા કરી છે. રિપોર્ટમાં ખાસ કરીને એવા કેસનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે જેમાં ED દ્વારા જપ્ત કરવામાં આવેલી જમીનને નવા એરપોર્ટના નિર્માણ સ્થળ તરીકે ઓળખવામાં આવી છે.
પેરિસ સ્થિત FATF તેના 340 પાનાના રિપોર્ટ ‘એસેટ રિકવરી ગાઇડન્સ એન્ડ બેસ્ટ પ્રેક્ટિસ’માં દર્શાવે છે કે કેવી રીતે દેશોએ ગુનામાંથી મેળવેલી સંપત્તિને ટ્રેસિંગ, ફ્રીઝ, મેનેજ અને પરત કરવાની પ્રક્રિયાને મજબૂત કરવી જોઈએ. આ રિપોર્ટ નીતિ નિર્માતાઓ અને તપાસ એજન્સીઓ માટે માર્ગદર્શિકા તરીકે કામ કરશે.
રિપોર્ટમાં ભારતના કેટલાય કેસોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં ED દ્વારા સંપત્તિની વસૂલાત અને પીડિતોને પૈસા પરત કરવાના ઉદાહરણો આપવામાં આવ્યા છે. આમાં રોઝ વેલી પોન્ઝી સ્કીમમાં પીડિતોને ₹6,000 કરોડ પાછા મેળવવા, ડ્રગની દાણચોરીનો કેસ જેમાં યુએસની મદદથી ₹130 કરોડના બિટકોઈન્સ જપ્ત કરવામાં આવ્યા હતા અને આંધ્ર પ્રદેશ પોલીસ CID સાથે મળીને રોકાણ છેતરપિંડીનો કેસ સામેલ છે.
અન્ય એક કિસ્સામાં, મહારાષ્ટ્ર સ્થિત સહકારી બેંક સાથે સંબંધિત જાહેર ભંડોળના દુરુપયોગની તપાસનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ કેસમાં, EDએ ₹280 કરોડની બેનામી મિલકતો જપ્ત કરી અને તેની હરાજી કરી અને પીડિત ખાતાધારકોને વળતર પૂરું પાડ્યું. રિપોર્ટમાં એ પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે કે આ જપ્ત કરાયેલી સંપત્તિ હવે દેશના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિકાસ માટે ઉપયોગમાં લેવાઈ રહી છે જેમ કે નવા એરપોર્ટના નિર્માણ, જેનો સીધો ફાયદો સમાજને થશે.
EDએ કહ્યું કે આ FATF રિપોર્ટમાં ભારતીય કેસ સ્ટડીનો સમાવેશ એ સાબિત કરે છે કે ભારતની તપાસ પ્રણાલી માત્ર મજબૂત નથી, પરંતુ તે વૈશ્વિક ધોરણોને આકાર આપવામાં પણ મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. FATF એ જણાવ્યું હતું કે માર્ગદર્શિકા વિશ્વભરની એજન્સીઓને અપરાધની સંપત્તિ જપ્ત કરવા અને પુનઃપ્રાપ્ત કરવામાં “નક્કર સુધારાઓ” કરવામાં મદદ કરશે.
