અમેરિકા ભલે જાપાનને C-5 ગ્રુપમાં સામેલ કરવા તરફ ધ્યાન આપી રહ્યું હોય, પરંતુ એક સમયે પોતાની ટેક્નોલોજીના આધારે દુનિયા પર રાજ કરવાનું સપનું જોનાર આ દેશ આજે સ્થાનિક રીતે સંઘર્ષ કરી રહ્યો છે. તેની ઘટતી વસ્તી જાપાન માટે મોટો માથાનો દુખાવો બની ગઈ છે. સત્તાવાર આંકડાઓ અનુસાર, છેલ્લા એક વર્ષમાં જાપાનની વસ્તીમાં લગભગ 9 લાખ લોકોનો ઘટાડો થયો છે. મતલબ કે જન્મેલા અને મૃત્યુ પામેલા લોકો વચ્ચેનું અંતર લગભગ 9 લાખ છે. ઐતિહાસિક રીતે જાપાનની વસ્તીમાં આ સૌથી મોટો ઘટાડો છે.
લગભગ 125 મિલિયનની વસ્તી ધરાવતા જાપાન માટે એક વર્ષમાં 9 લાખ લોકોને ગુમાવવો એ એક મોટો ફટકો છે. આ જાપાનની વસ્તીના લગભગ 0.7 ટકા છે, જે તેણે માત્ર એક વર્ષમાં ગુમાવ્યું છે. એક અબજથી વધુ વસ્તી ધરાવતા ભારત માટે આ આંકડો ભલે ઘણો ઓછો લાગે, પરંતુ જાપાન માટે આ બહુ મોટી અને ચિંતાજનક બાબત છે.
જાપાન છેલ્લા ઘણા વર્ષોથી સતત વસ્તીમાં ઘટાડાનો સામનો કરી રહ્યું છે. ઘટતો જન્મ દર અને વસ્તી વૃદ્ધત્વ પણ જાપાનના આર્થિક, રાજકીય અને સામાજિક વિકાસને ધીમું કરી રહી છે. જાપાનની વસ્તીમાં યુવાનોનું પ્રમાણ સતત ઘટી રહ્યું છે, જ્યારે વૃદ્ધ લોકોનું પ્રમાણ સતત વધી રહ્યું છે.
અર્થતંત્ર પર અસર
વસ્તીમાં યુવાનોની વસ્તીમાં સતત ઘટાડો જાપાનના વિકાસ માટે સમસ્યાઓમાં સતત વધારો કરી રહ્યો છે. કાર્યકારી યુવાનોના અભાવને કારણે આર્થિક વિકાસ ધીમો પડી ગયો છે, બીજી તરફ સરકારે વૃદ્ધો માટે પેન્શન અને આરોગ્ય સેવાઓ પર ખર્ચમાં સતત વધારો કરવો પડી રહ્યો છે, જેના કારણે આર્થિક મોરચે બેવડું દબાણ છે.
સરકારના પ્રયાસો અપૂરતા છે
જાપાન સરકાર આ વસ્તી સંકટને દૂર કરવા માટે સતત પ્રયાસો કરી રહી છે, પરંતુ તેના પ્રયાસો અત્યાર સુધી અપૂરતા સાબિત થયા છે. તાજેતરના વર્ષોમાં, સરકાર દ્વારા બાળકોના જન્મ માટે નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવા, કાર્ય જીવન સંતુલન સુધારવા અને મહિલાઓની ભાગીદારી વધારવાના પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા છે, પરંતુ હજુ સુધી તેની અસર વસ્તી પર જોવા મળી નથી. તે સતત ઘટાડાનો રેકોર્ડ બનાવી રહી છે.
