પીએમ મોદી ઈઝરાયેલ મુલાકાત: વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 25 થી 26 ફેબ્રુઆરી દરમિયાન બે દિવસીય ઈઝરાયેલની મુલાકાતે જશે. ભારત-ઈઝરાયલ સંબંધોની દૃષ્ટિએ આ મુલાકાતને ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. ખાસ વાત એ છે કે ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ ખુદ એરપોર્ટ પર પીએમ મોદીનું સ્વાગત કરશે, જે આ મુલાકાતનું મહત્વ દર્શાવે છે.
પોતાના પ્રવાસના પહેલા દિવસે પીએમ મોદી ઈઝરાયેલની સંસદને સંબોધિત કરશે. આ સંબોધન બંને દેશોના સંબંધોને નવી દિશા આપશે તેમ માનવામાં આવે છે. આ સિવાય નેતન્યાહુ દ્વારા PM મોદીના સન્માનમાં એક ખાનગી રાત્રિભોજનનું પણ આયોજન કરવામાં આવશે, જેમાં બંને નેતાઓ વચ્ચે અનૌપચારિક વાતચીત પણ થશે.
દ્વિપક્ષીય વાતચીત પર ફોકસ રહેશે
આ મુલાકાત દરમિયાન બંને નેતાઓ વચ્ચે મહત્વપૂર્ણ દ્વિપક્ષીય વાતચીત પણ થશે. તેમાં સંરક્ષણ, વેપાર, ટેકનોલોજી, ઉર્જા અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થવાની અપેક્ષા છે. છેલ્લા 9 વર્ષમાં પીએમ મોદીની આ બીજી ઈઝરાયેલ મુલાકાત હશે. અગાઉ જુલાઈ 2017માં તેમની ઐતિહાસિક મુલાકાત દરમિયાન બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીનો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો હતો.
ભારત અને ઈઝરાયેલ વચ્ચેના સંબંધો ઘણા મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોમાં મજબૂત છે. તેમાં વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી, નવીનતા, સંરક્ષણ અને સુરક્ષા, વેપાર અને રોકાણ, કૃષિ, જળ વ્યવસ્થાપન અને લોકો વચ્ચેના જોડાણનો સમાવેશ થાય છે. બંને દેશો આ ક્ષેત્રોમાં સતત સહયોગ વધારી રહ્યા છે.
નેતન્યાહુની ભારત મુલાકાત અને સતત સંપર્કો
અગાઉ જાન્યુઆરી 2018માં નેતન્યાહૂ ભારતની મુલાકાતે આવ્યા હતા. ત્યારથી લઈને અત્યાર સુધી બંને દેશોની ટોચની નેતાગીરી વચ્ચે સતત સંપર્ક રહ્યો છે. 2023 અને 2026 વચ્ચે અનેક ફોન પર વાતચીત થઈ, જેમાં પ્રાદેશિક સ્થિતિ, સુરક્ષા અને આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ. ચંદ્રયાન-3ની સફળતાથી લઈને આતંકવાદી હુમલાઓ અને પ્રાદેશિક સંઘર્ષો સુધી બંને દેશોએ દરેક મહત્વપૂર્ણ મોરચે એકબીજાને સાથ આપ્યો છે.
વર્ષ 2025માં બંને દેશો વચ્ચે મંત્રી સ્તરની ઘણી મુલાકાતો થઈ. ઇઝરાયેલથી કૃષિ, પર્યટન, નાણા અને વિદેશ પ્રધાનો ભારત આવ્યા હતા, જ્યારે ભારતમાંથી વાણિજ્ય, વિદેશી બાબતો અને પશુપાલન સાથે સંકળાયેલા પ્રધાનો પણ ઇઝરાયેલ ગયા હતા. આનાથી બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો વધુ મજબૂત થયા.
વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીમાં ભાગીદારી
ભારત અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે ઈનોવેશન અને ટેકનોલોજી સહયોગ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. બંને દેશો સ્ટાર્ટઅપ, સંયુક્ત સંશોધન પ્રોજેક્ટ, આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ અને સાયબર સુરક્ષા જેવા ક્ષેત્રોમાં સાથે મળીને કામ કરી રહ્યા છે. ભારત-ઈઝરાયેલ ઈન્ડસ્ટ્રીયલ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ફંડ (I4F) પણ આ સહકારનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે.
સંરક્ષણ સહયોગને બંને દેશો વચ્ચેની ભાગીદારીનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ આધારસ્તંભ માનવામાં આવે છે. નવેમ્બર 2025 માં ભારતના સંરક્ષણ સચિવની ઇઝરાયેલની મુલાકાત દરમિયાન, સંરક્ષણ સહયોગથી સંબંધિત એક મહત્વપૂર્ણ કરાર પર પણ હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા, જેણે બંને દેશો વચ્ચે સૈન્ય સહયોગને વધુ મજબૂત બનાવ્યો હતો.
વેપાર અને રોકાણને પ્રોત્સાહન આપો
બંને દેશો આર્થિક મોરચે પણ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યા છે. નવેમ્બર 2025 માં ભારત અને ઇઝરાયેલ વચ્ચે મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) તરફ પગલાં લેવામાં આવ્યા હતા. આ સિવાય સપ્ટેમ્બર 2025 માં દ્વિપક્ષીય રોકાણ કરાર (BIA) પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા, જે રોકાણકારોને સુરક્ષા પ્રદાન કરશે અને વેપારને પ્રોત્સાહન આપશે.
બંને દેશો વચ્ચે કૃષિ ક્ષેત્રે પણ લાંબા સમયથી સહયોગ ચાલી રહ્યો છે. ઇઝરાયેલની મદદ સાથે, 43 માંથી 35 સેન્ટર્સ ઑફ એક્સેલન્સ ભારતમાં સંપૂર્ણ રીતે કાર્યરત છે, જે આધુનિક ખેતી અને સિંચાઈ તકનીકોને પ્રોત્સાહન આપે છે. 2025 માં કૃષિ સહકાર સંબંધિત નવી એક્શન પ્લાન પર પણ હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા.
લોકો વચ્ચે જોડાણ
ઈઝરાયેલમાં લગભગ 41,000 ભારતીયો રહે છે. 2023 માં બંને દેશો વચ્ચે એક કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા, જેના હેઠળ ભારતીય કામદારો માટે સલામત અને કાનૂની રોજગારની તકો વધારવામાં આવી હતી. આ પછી, અત્યાર સુધીમાં લગભગ 20,000 ભારતીયો ઇઝરાયેલ ગયા છે.
ભારત અને ઈઝરાયેલ વૈશ્વિક પ્લેટફોર્મ પર પણ સાથે મળીને કામ કરી રહ્યા છે. બંને દેશો I2U2 જૂથ (ભારત, ઈઝરાયેલ, UAE અને US) ના સભ્યો છે, જે ખાદ્ય સુરક્ષા, ઉર્જા અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આ સિવાય ભારતે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની ગાઝા શાંતિ યોજના જેવી પહેલ પર પણ સકારાત્મક વલણ દર્શાવ્યું છે.
આ પણ વાંચો- આંધ્રપ્રદેશમાં હૃદયદ્રાવક ઘટના, ‘ઝેરી’ દૂધ પીવાથી 4 લોકોના મોત, મુખ્યમંત્રીએ વળતરની જાહેરાત કરી
