નવી દિલ્હી: મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેના યુદ્ધને કારણે તેલ અને ગેસની આયાતમાં અવરોધની અસર ભારતમાં પણ દેખાઈ રહી છે. ખાસ કરીને એલપીજી (લિક્વિડ પેટ્રોલિયમ ગેસ) પર કટોકટી વધી રહી છે. ગેસ કંપનીઓએ એલપીજીના ભાવમાં વધારો કર્યો છે, જ્યારે કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ઓર્ડર પર પ્રતિબંધના કારણે હંગામો મચી ગયો છે. તેની સીધી અસર રેસ્ટોરાંમાં સવારના ચા-નાસ્તાથી લઈને રાત્રિભોજન સુધી જોવા મળી છે. ગઈકાલ સુધી દુકાનોમાં 10 રૂપિયામાં મળતી ચાનો કપ એક જ દિવસમાં 15-20 રૂપિયા થઈ ગયો હતો. ગેસની અછતને કારણે પુરી-શાકની થાળી મોંઘી થઈ ગઈ છે અને ઘણી રેસ્ટોરાંએ તેમના મેનુ પણ બદલી નાખ્યા છે. સ્થિતિ એવી છે કે સ્થાનિક દુકાનદારો ગેસ સિલિન્ડર માટે 2000-2500 રૂપિયા કે તેથી વધુની બોલી લગાવવાની વાત કરી રહ્યા છે.
અમેરિકા, ઈઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચેના યુદ્ધને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં અવરોધે તેલ અને ગેસની આયાત પર રોક લગાવી દીધી છે. જેના કારણે ભારત સહિત ઓઈલ-ગેસની આયાત પર નિર્ભર અન્ય દેશોમાં સમસ્યા વધી છે. ભારતમાં, એલપીજી સંકટને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે ઘણા તાકીદનાં પગલાં લીધાં છે, પરંતુ જમીની સ્તરે સ્થિતિ સતત વણસી રહી છે. સરકારે ઓઈલ કંપનીઓને ઘરેલુ એલપીજી ઉત્પાદન વધારવાનો આદેશ આપ્યો છે, જ્યારે દેશમાં કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડર ઓર્ડર પર પ્રતિબંધથી નાના વેપારીઓથી લઈને મોટી રેસ્ટોરાં અને હોટલોની ચિંતા વધી ગઈ છે.
અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે લગભગ 3000 કિલોમીટર દૂર યુદ્ધ ચાલી રહ્યું હોવા છતાં તેની અસર ઘરના રસોડાથી લઈને ભારતમાં હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટ સુધી દેખાઈ રહી છે. તેની પાછળનું કારણ એ છે કે ભારત તેની સ્થાનિક એલપીજી જરૂરિયાતના 60% થી વધુની આયાત કરે છે અને તેમાંથી લગભગ 85-90% આયાત હોર્મુઝની સ્ટ્રેટમાંથી આવે છે, જે યુદ્ધને કારણે બંધ છે. દેશમાં વાર્ષિક આશરે 31 મિલિયન ટન એલપીજીનો વપરાશ થાય છે, જેમાંથી 87% ઘરો માટે વપરાય છે, જ્યારે બાકીનો હિસ્સો હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટમાં જાય છે.
જોકે સરકારે ઓઇલ કંપનીઓને સ્થાનિક ગ્રાહકોને પૂરતા પ્રમાણમાં એલપીજી આપવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે, પરંતુ કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ઓર્ડર બંધ થવાથી ચા અને નાસ્તાનું વેચાણ કરતા નાના વેપારીઓ પર નકારાત્મક અસર પડી છે. દિલ્હીને અડીને આવેલા નોઈડાના સેક્ટર 16 સ્થિત ફિલ્મ સિટીમાં પોતાનો બિઝનેસ કરી રહેલા એક દુકાનદારે કહ્યું કે એલપીજી સિલિન્ડરની હાલત ખૂબ જ ખરાબ થઈ ગઈ છે. સિલિન્ડર મેળવવા માટે કલાકો સુધી કતારમાં રાહ જોવી પડે છે અને તેમ છતાં તે નિયત કિંમતે ઉપલબ્ધ નથી.
