રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ: રશિયાએ ગુરુવારે મોડી રાત્રે યુક્રેન પર હવાઈ હુમલામાં તેની અત્યાધુનિક નવી હાઈપરસોનિક ‘ઓરેશ્નિક’ મિસાઈલનો ઉપયોગ કર્યો છે. કડકડતી ઠંડી વચ્ચે થયેલા આ હુમલાને રશિયાની સૈન્ય કાર્યવાહીમાં એક મોટું અને ચિંતાજનક પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. રશિયાના સંરક્ષણ મંત્રાલયે આ વાતની પુષ્ટિ કરી છે. મંત્રાલયે શુક્રવારે એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે, “રશિયન સશસ્ત્ર દળોએ ઓરેશ્નિક મોબાઇલ મિડિયમ-રેન્જ મિસાઇલ સિસ્ટમ સહિત ઉચ્ચ-ચોકસાઇવાળા લાંબા અંતરની જમીન અને દરિયાઇ હથિયારો સાથે વ્યાપક હડતાલ શરૂ કરી હતી.”
જો કે, રશિયાએ એ સ્પષ્ટ કર્યું નથી કે ઓરેશ્નિક મિસાઈલ યુક્રેનમાં કયા સ્થાનને નિશાન બનાવી છે. મોસ્કોએ ઓરેશ્નિક મિસાઈલનો ઉપયોગ એક વર્ષથી વધુ સમય દરમિયાન પ્રથમ વખત કર્યો છે. આ મિસાઈલ એકસાથે અનેક વોરહેડ્સ લઈ જવા માટે સક્ષમ છે અને તેને પરંપરાગત અથવા પરમાણુ હથિયારો સાથે ફીટ કરી શકાય છે.
ઓરેશ્નિક મિસાઇલ શું છે?
ઓરેશ્નિક એ નવી મીડિયમ રેન્જ હાઇપરસોનિક બેલેસ્ટિક મિસાઇલ (IRBM) છે જે રશિયા દ્વારા વિકસિત કરવામાં આવી છે. રશિયન ભાષામાં ‘ઓરેશ્નિક’નો અર્થ ‘હેઝલ ટ્રી’ થાય છે. આ મિસાઇલની મુખ્ય વિશેષતા તેની હાઇપરસોનિક ગતિ છે. આ મિસાઈલ ધ્વનિની ગતિ (મેક 10) કરતા 10 ગણી વધુ ઝડપે મુસાફરી કરી શકે છે, જે લગભગ 12,000 થી 13,000 કિલોમીટર પ્રતિ કલાક છે. તેની રેન્જ 3,000 થી 5,500 કિલોમીટરની આસપાસ માનવામાં આવે છે. તેનો અર્થ એ કે તે લગભગ આખા યુરોપ સુધી પહોંચી શકે છે અને તેને ઘેરી લે છે.
એક સાથે અનેક લક્ષ્યોને નષ્ટ કરવામાં સક્ષમ
આ મિસાઈલ MIRV (મલ્ટીપલ ઈન્ડિપેન્ડન્ટલી ટાર્ગેટેબલ રી-એન્ટ્રી વ્હીકલ્સ) ટેક્નોલોજીથી સજ્જ છે, જેનો અર્થ છે કે એક જ મિસાઈલ હવામાં અલગ થઈ શકે છે અને એક સાથે અનેક અલગ-અલગ લક્ષ્યો પર હુમલો કરી શકે છે. એટલું જ નહીં, આ મિસાઈલ પરંપરાગત વિસ્ફોટકો અને પરમાણુ હથિયાર બંને લઈ જવા માટે સક્ષમ છે. એટલે કે તે પરમાણુ વિસ્ફોટ કરવા સક્ષમ છે. રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનના જણાવ્યા અનુસાર, આ મિસાઈલ તેની અતિશય ગતિને કારણે કોઈપણ વર્તમાન હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી દ્વારા અટકાવવી લગભગ અશક્ય છે. આ મિસાઈલ કદાચ રશિયાની જૂની RS-26 રુબેઝ મિસાઈલ સિસ્ટમનું અપગ્રેડેડ વર્ઝન છે.

