ભારત ઈરાન મુત્સદ્દીગીરી: અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધી રહેલા તણાવ વચ્ચે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચીની ભારત મુલાકાતને ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે તેઓ 14-15 મેના રોજ નવી દિલ્હીમાં યોજાનારી BRICS વિદેશ મંત્રીઓની બેઠકમાં ભાગ લઈ શકે છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ માત્ર એક સામાન્ય રાજદ્વારી મુલાકાત નથી, પરંતુ પશ્ચિમ એશિયાની વર્તમાન પરિસ્થિતિમાં એક મોટો વ્યૂહાત્મક સંકેત છે.
પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ વધ્યો
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંઘર્ષ બાદ સમગ્ર પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ વધી ગયો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન ભારતીય જહાજો અને UAE પર થયેલા હુમલામાં ભારતીયોના મોત બાદ સ્થિતિ વધુ સંવેદનશીલ બની હતી. જો કે ભારત અને ઈરાનના સંબંધો ઘણા સમયથી સારા છે, પરંતુ વર્તમાન સ્થિતિમાં ભારતે સંતુલન જાળવવું પડશે.
ઈરાન બ્રિક્સ પ્લેટફોર્મ પર પોતાની સ્થિતિ મજબૂત કરવા માંગે છે
ઈરાન વર્ષ 2024માં બ્રિક્સ જૂથમાં જોડાયું હતું. હવે તે આ પ્લેટફોર્મ દ્વારા પશ્ચિમ એશિયાના મુદ્દાઓ પર પોતાનું વલણ મજબૂત કરવા માંગે છે. ઈરાન માને છે કે ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓએ પ્રાદેશિક સંઘર્ષ, પ્રતિબંધો અને ઉર્જા પુરવઠા જેવા મુદ્દાઓ પર સાથે મળીને અવાજ ઉઠાવવો જોઈએ. નિષ્ણાતોના મતે ઈરાન એ પણ બતાવવા માંગે છે કે વર્તમાન સંકટ વચ્ચે તે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અલગ નથી.
ભારત માટે સંતુલનનો પડકાર
ઈરાન સાથે ભારતના જૂના વ્યૂહાત્મક અને ઉર્જા સંબંધો છે. બીજી તરફ, UAE અને ગલ્ફ દેશો સાથે પણ ભારતના મજબૂત વેપાર અને રાજકીય સંબંધો છે. આવી સ્થિતિમાં ઈરાનના વિદેશ મંત્રીની મુલાકાતને ભારત માટે રાજદ્વારી સંતુલનની મોટી પરીક્ષા માનવામાં આવી રહી છે.
પીએમ મોદીનો UAE પ્રવાસ પણ મહત્વનો છે
આ દરમિયાન વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અબુધાબી મુલાકાતની પણ ચર્ચા છે. મળતી માહિતી મુજબ, 18 મેના રોજ નેધરલેન્ડ જતા સમયે પીએમ મોદી અબુ ધાબીમાં રોકાઈ શકે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ સમયગાળા દરમિયાન ભારત અને UAE વચ્ચે મુખ્ય વેપાર માર્ગો અને આર્થિક સહયોગ પર ચર્ચા થઈ શકે છે. પીએમ મોદીની આ મુલાકાત હોર્મુઝ સંકટ વચ્ચે પણ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે કારણ કે તે પહેલા તેઓ ઈરાનના વિદેશ મંત્રીને મળી શકે છે.
અરાગચી મુલાકાતનો અર્થ શું છે?
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ઈરાનના વિદેશ મંત્રીની ભારત મુલાકાત દર્શાવે છે કે તેહરાન ભારત જેવા મોટા દેશો સાથે પોતાના સંબંધો મજબૂત રાખવા માંગે છે. સાથે જ ભારત પશ્ચિમ એશિયામાં પોતાના હિતો અને સંબંધોને સંતુલિત રાખીને આગળ વધવાનો પ્રયાસ પણ કરી રહ્યું છે.
આ પણ વાંચો- CM શુભેન્દુ અધિકારીએ સત્તા સંભાળતાની સાથે જ પગલાં લીધા, મમતા સરકારનો આ નિર્ણય પલટાયો; જાણો સમગ્ર મામલો
