દેશના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) બીઆર ગવઈ રવિવારે એટલે કે 23 નવેમ્બરે નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં શુક્રવાર તેમનો છેલ્લો કામકાજનો દિવસ છે. અગાઉ, સુપ્રીમ કોર્ટના એડવોકેટ્સ ઓન રેકોર્ડ એસોસિએશન દ્વારા ગુરુવારે તેમના માટે વિદાય સમારંભનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ પ્રસંગે એક વકીલ તેમના પર ફૂલ વરસાવીને તેમનું સન્માન કરવા માંગતા હતા. જો કે, સીજેઆઈએ જેમ જ જોયું કે વકીલે બેગમાંથી ફૂલ કાઢ્યા હતા, તેમણે તરત જ તેમને રોક્યા.
જ્યારે CJI ગવઈ કોર્ટરૂમ નંબર 1 માં વિદાય સમારંભ દરમિયાન સંબોધન કરી રહ્યા હતા, ત્યારે તેમના પર ફૂલોની વર્ષા કરવાની તૈયારી કરવામાં આવી હતી. એક વકીલે પેકેટમાંથી ફૂલ કાઢ્યા અને કેટલાક લોકોને આપ્યા. જ્યારે CJI એ જોયું તો તેમણે કહ્યું, ના ના, ફેંકશો નહીં. કોઈને આપો. આ પછી સમગ્ર કોર્ટરૂમ હાસ્યથી ગુંજી ઉઠ્યું હતું. અમે તમને જણાવી દઈએ કે તેમની છેલ્લી ઔપચારિક સુનાવણી કોર્ટરૂમ 1 માં થઈ રહી હતી. તેમના પછી જસ્ટિસ સૂર્યકાંત મુખ્ય ન્યાયાધીશનું પદ સંભાળશે.
પોતાના છેલ્લા કામકાજના દિવસના અવસર પર ચીફ જસ્ટિસે ખુલ્લેઆમ ધર્મને લઈને ઘણી વાતો કહી. તેમણે કહ્યું કે તેઓ અંગત રીતે બૌદ્ધ ધર્મનું પાલન કરે છે પરંતુ વાસ્તવમાં તેઓ એક બિનસાંપ્રદાયિક વ્યક્તિ છે અને તમામ ધર્મોમાં માને છે. ગવઈએ કહ્યું, “હું બૌદ્ધ ધર્મને અનુસરું છું, પરંતુ મારી પાસે બહુ ધાર્મિક અભ્યાસ કે ધર્મનું ઊંડું જ્ઞાન નથી. હું ખરેખર બિનસાંપ્રદાયિક છું અને હું હિન્દુ ધર્મ, શીખ ધર્મ, ઈસ્લામ, ખ્રિસ્તી ધર્મ, દરેક વસ્તુમાં વિશ્વાસ કરું છું.”
CJI એ યાદ કરતા કહ્યું, “મેં મારા પિતા પાસેથી આ શીખ્યું છે. તેઓ બિનસાંપ્રદાયિક અને ડૉ. આંબેડકરના પ્રબુદ્ધ અનુયાયી હતા. મોટા થયા ત્યારે, જ્યારે અમે તેમની સાથે રાજકીય કાર્યક્રમોમાં જતા અને તેમના મિત્રો કહેતા કે, ‘અહીં આવો, અહીંની દરગાહ પ્રખ્યાત છે, અથવા અહીંના ગુરુદ્વારા પ્રખ્યાત છે’, ત્યારે અમે જતા હતા.” ગવઈએ કહ્યું કે તેઓ તેમના વર્તમાન પદ પર ડૉ. આંબેડકર અને બંધારણના કારણે જ પહોંચી શક્યા છે.
તેણે કહ્યું, “અન્યથા, મને નથી લાગતું કે મ્યુનિસિપલ સ્કૂલમાં ફ્લોર પર બેસીને ભણતા કોઈ પણ છોકરાએ ક્યારેય તેનું સપનું જોયું હશે. મેં ભારતીય બંધારણના ચાર મૂળભૂત સિદ્ધાંતો – ન્યાય, સ્વતંત્રતા, સમાનતા અને બંધુત્વ અનુસાર જીવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.” ગવઈએ કહ્યું કે સુપ્રીમ કોર્ટ માત્ર CJI-કેન્દ્રિત કોર્ટ ન હોવી જોઈએ, પરંતુ તમામ ન્યાયાધીશોની કોર્ટ હોવી જોઈએ.
