બાંગ્લાદેશ સરકાર અને મુખ્ય વિરોધ પક્ષો બંનેએ મક્કા સંયુક્ત સંરક્ષણ કરારમાં દેશની સંભવિત ભાગીદારીને ટેકો આપ્યો છે. વિદેશ મંત્રી ખલીલુર રહેમાને કહ્યું છે કે જો વર્તમાન સભ્ય દેશો બાંગ્લાદેશને આમંત્રણ આપશે તો ઢાકા આ પ્રસ્તાવ પર સકારાત્મક વિચાર કરશે. સંસદના પ્રશ્ન-જવાબ સત્રમાં સ્વતંત્ર સાંસદ રુમિન ફરહાનાના પૂરક પ્રશ્નના જવાબમાં ખલીલુર રહેમાને જણાવ્યું હતું કે બાંગ્લાદેશ કરારને સકારાત્મક રીતે જુએ છે, પરંતુ ઔપચારિક સભ્યપદ અંગે હજુ સુધી વિચારણા કરવામાં આવી નથી. તેમણે ડેઈલી સ્ટારને જણાવ્યું કે અમે આ કરારને સકારાત્મક રીતે જોઈએ છીએ.
તેમણે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે હજુ જોડાવાનો પ્રશ્ન જ ઉભો થયો નથી, કારણ કે હજુ સુધી કોઈ આમંત્રણ મળ્યું નથી. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે જો તેઓ બાંગ્લાદેશને સામેલ કરવાનો ઈરાદો વ્યક્ત કરશે તો અમે ચોક્કસપણે તેના પર સકારાત્મક વિચાર કરીશું. તેમણે ફાયદા અને ગેરફાયદાની ચર્ચા કરવા માટે તેને અકાળ ગણાવ્યું. તેમના મતે જો વિસ્તરણ કરવામાં આવે તો આ કરાર વૈશ્વિક મુસ્લિમ સમુદાય માટે સ્વ-રક્ષણની વ્યવસ્થા બની શકે છે. તેમણે કહ્યું કે આ અમારા પરિવારનો, અમારા મુસ્લિમ પરિવારનો આંતરિક મામલો છે. તેથી અન્યને આમાં દખલ કરવાનો અધિકાર નથી.
શું છે વિપક્ષનું સ્ટેન્ડ?
અગાઉ બાંગ્લાદેશ જમાત-એ-ઈસ્લામીના અમીર અને વિપક્ષી નેતા શફીકુર રહેમાને પણ ઢાકાના અધિકારોનો બચાવ કર્યો હતો. સોશિયલ મીડિયા X પર એક પોસ્ટમાં તેણે લખ્યું કે મક્કા કરારમાં જોડાવું એ બાંગ્લાદેશનો સંપૂર્ણ સાર્વભૌમ અને આંતરિક મામલો છે. તેમના મતે, જો દેશ પોતાના લોકોના હિતમાં નિર્ણય લે છે, તો અન્ય કોઈને ચિંતા કરવાનું કોઈ કારણ નથી. જમાત પ્રત્યેની આ ટિપ્પણી એવા સમયે આવી છે જ્યારે ભારતે કહ્યું હતું કે બાંગ્લાદેશના હિત પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
હકીકતમાં, 21 ઓગસ્ટના રોજ, ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે કહ્યું હતું કે ભારત પશ્ચિમ એશિયાના વિકાસ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે નવી દિલ્હી રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને પ્રાદેશિક શાંતિ અને સ્થિરતાના સંદર્ભમાં સમજૂતીની અસરોનું મૂલ્યાંકન કરી રહી છે. ભારત પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતોના રક્ષણ માટે જરૂરી પગલાં લેશે.
શું છે મક્કા કરાર?
તમને જણાવી દઈએ કે 7 ઓગસ્ટના રોજ સાઉદી અરેબિયા, પાકિસ્તાન અને તુર્કીએ મક્કામાં મક્કા જોઈન્ટ ડિફેન્સ એગ્રીમેન્ટ પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. તેનો ઉદ્દેશ્ય સંરક્ષણ સહયોગ અને સામૂહિક અવરોધને મજબૂત કરવાનો છે. જોગવાઈ અનુસાર, કોઈપણ એક સભ્ય દેશ પર હુમલો ત્રણેય પર હુમલો માનવામાં આવશે. પાકિસ્તાને તેને રક્ષણાત્મક ગણાવ્યું છે અને કહ્યું છે કે આ વ્યવસ્થા અન્ય દેશો માટે પણ ખુલ્લી છે. ઇજિપ્તે પણ જોડાવાની વિચારણા અને કાનૂની સમીક્ષાનો સંકેત આપ્યો છે. તુર્કીએ કૈરોને ‘કુદરતી ભાગીદાર’ ગણાવ્યો છે.
