દિલ્હી દિલ્હી:: આજની અનિયમિત જીવનશૈલીમાં સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ અવગણો તે સ્વાભાવિક છે. આવી સ્થિતિમાં શરીર સરળતાથી અનેક રોગોનો શિકાર બની જાય છે. આવી જ સામાન્ય લાગતી પણ ગંભીર શારીરિક સમસ્યાનું નામ છે બ્લડપ્રેશર. નેશનલ હેલ્થ મિશન (NHM) મુજબ, બ્લડ પ્રેશર ઘણી ગંભીર શારીરિક અને માનસિક સમસ્યાઓનું મુખ્ય કારણ છે. હાઈ બ્લડ પ્રેશરને “સાયલન્ટ કિલર” કહેવામાં આવે છે કારણ કે મોટાભાગના લોકો તેના લક્ષણોની નોંધ લેતા નથી, પરંતુ જો તે અનિયંત્રિત હોય, તો તે હાર્ટ એટેક, સ્ટ્રોક, કિડની નિષ્ફળતા અને અન્ય ગંભીર રોગો તરફ દોરી શકે છે. સાથે જ લો બ્લડ પ્રેશરને સ્લો પોઈઝન પણ કહેવાય છે.
NHM માર્ગદર્શિકા મુજબ, સમયસર પરીક્ષણ અને યોગ્ય પગલાં અપનાવીને તેને સરળતાથી નિયંત્રિત કરી શકાય છે. હાઈ બ્લડ પ્રેશરને અવગણવું ખતરનાક છે કારણ કે તે ધીમે ધીમે ધમનીઓને નુકસાન પહોંચાડે છે, જેનાથી હાર્ટ એટેક, બ્રેઈન સ્ટ્રોક અને કિડનીની સમસ્યાઓ થાય છે.
NHM બ્લડ પ્રેશરને નિયંત્રિત કરવા માટે સરળ અને અસરકારક પગલાં પણ સૂચવે છે, જે મુજબ – સમયસર અને ડૉક્ટરના પ્રિસ્ક્રિપ્શન મુજબ દવા લો: દવા ક્યારેય છોડશો નહીં. ડૉક્ટર દ્વારા સૂચવવામાં આવેલ ડોઝ અને સમયનું સખતપણે પાલન કરો. એમ્લોડિપિન જેવી દવાઓ શરૂઆતમાં સામાન્ય છે. દવાઓની સાથે જીવનશૈલીમાં પણ બદલાવ જરૂરી છે.
દરરોજ બ્લડ પ્રેશર માપો: ઘરે અથવા આરોગ્ય કેન્દ્રમાં નિયમિતપણે તમારું બ્લડ પ્રેશર તપાસો. સવારે અને સાંજે માપો. આનાથી, પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી શકાય છે અને ડૉક્ટરને ઝડપથી માહિતી મળે છે. વધુ પડતા મીઠાનું સેવન ન કરોઃ દરરોજ મીઠું 5 ગ્રામ (એક ચમચી) કરતા ઓછું રાખો. પેકેજ્ડ ફૂડ, અથાણું, ચિપ્સ અને બહારનો ખોરાક ઓછો કરો. મીઠું ઓછું કરવાથી બીપી ઘટી શકે છે.
પૂરતું પાણી પીવોઃ દિવસમાં 8-10 ગ્લાસ પાણી પીવો. ડીહાઈડ્રેશનથી બીપી પ્રભાવિત થાય છે. શરીરમાંથી પાણી
અતિશય સોડિયમ દૂર કરવામાં મદદ કરે છે. નિયમિત વ્યાયામ કરો: દરરોજ 30-45 મિનિટ ઝડપી ચાલવું, સાયકલ ચલાવવું, યોગ અથવા હળવી કસરત કરવી. તેનાથી વજન કંટ્રોલમાં રહે છે અને બીપી ઘટી શકે છે.
આ ઉપરાંત અન્ય મહત્વની બાબતોનું પણ ધ્યાન રાખો જેમ કે વજન પર નિયંત્રણ રાખો, ધૂમ્રપાન છોડો, આલ્કોહોલ ઓછો કરો, વધુ ફળો અને શાકભાજી ખાઓ, તણાવ ઓછો કરવા માટે ધ્યાન અને યોગ કરો. હાઈ બ્લડ પ્રેશરને નિયમિત ચેકઅપ અને જીવનશૈલીમાં ફેરફારથી સરળતાથી નિયંત્રિત કરી શકાય છે. જો બીપી અનિયંત્રિત હોય તો તરત જ ડોક્ટરનો સંપર્ક કરો.
