નવી દિલ્હી: નવા લેબર કોડ હેઠળ ગ્રેચ્યુટીના નિયમોમાં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. હવે કેટલાક પાત્ર કર્મચારીઓને એક વર્ષની સતત સેવા પછી પણ ગ્રેચ્યુઈટી મેળવવાનો અધિકાર મળી શકે છે, જ્યારે પહેલા 5 વર્ષ કામ કરવું જરૂરી હતું.
નવેમ્બર 2025 થી અમલમાં આવેલા આ નવા શ્રમ કાયદા અનુસાર, ફિક્સ-ટર્મ અને કોન્ટ્રાક્ટ કર્મચારીઓને પ્રમાણસર ધોરણે એડવાન્સ ગ્રેચ્યુટી મળવાનું શરૂ થશે. જો કે, એનડીટીવી પ્રોફિટના અહેવાલ મુજબ, કાયમી કર્મચારીઓને હજુ પણ 5 વર્ષની સેવા પૂર્ણ કરવી જરૂરી છે, પરંતુ મૃત્યુ અથવા અપંગતાના કિસ્સામાં છૂટછાટ આપવામાં આવી છે.
ફિક્સ્ડ-ટર્મ કર્મચારીઓ તે છે જેમને કંપનીઓ ચોક્કસ સમયગાળા માટે, સામાન્ય રીતે એક કે બે વર્ષ માટે લેખિત કરાર પર નોકરી કરે છે. હવે આવા કર્મચારીઓની ગ્રેચ્યુઈટી તેમની નોકરીના સમયગાળા અનુસાર નક્કી કરવામાં આવશે.
આ નવા નિયમો દેશના લાખો ઔપચારિક ક્ષેત્રના કર્મચારીઓ માટે પોસ્ટ-એમ્પ્લોયમેન્ટ બેનિફિટ્સ મેળવવાનું સરળ બનાવી શકે છે. નવા લેબર કોડ મુજબ, ગ્રેચ્યુટીની ગણતરી પગારના આધારે કરવામાં આવશે, જે કર્મચારીના કુલ CTC (કોસ્ટ-ટુ-કંપની)ના ઓછામાં ઓછા 50 ટકા હોવા જોઈએ.
શ્રમ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, પગારમાં મૂળભૂત પગાર, મોંઘવારી ભથ્થું (DA), રિટેનિંગ ભથ્થું અને અન્ય ભથ્થા સામેલ છે, જે કર્મચારીને આપવામાં આવે છે. જે કર્મચારીઓનો મૂળ પગાર પહેલા ઓછો હતો, તેઓને હવે ગ્રેચ્યુઇટીની રકમમાં સારો વધારો જોવા મળી શકે છે.
ગ્રેચ્યુઈટી એ કાયદેસર રીતે ફરજિયાત એક સામટી ચુકવણી છે જે એમ્પ્લોયર કર્મચારીને તેની લાંબી સેવાની માન્યતામાં કરે છે, સામાન્ય રીતે 5 વર્ષની સેવા અથવા નિવૃત્તિ પછી. શ્રમ મંત્રાલયે તેના FAQ માં કહ્યું છે કે ગ્રેચ્યુટીના આ નવા નિયમો 21 નવેમ્બર, 2025 થી અમલમાં આવ્યા છે અને સંસ્થાઓએ તેમના એકાઉન્ટિંગ નિયમો અનુસાર તેના માટે જોગવાઈઓ કરવી પડશે. આનો અર્થ એ થયો કે 21 નવેમ્બર, 2025 ના રોજ અથવા તે પછી નોકરીમાં જોડાનાર કર્મચારીઓ જ એક વર્ષ સતત સેવા પૂર્ણ કર્યા પછી ગ્રેચ્યુટીનો દાવો કરી શકશે.
