નવા પગલાના ભાગરૂપે ચીન એશિયાના વિવાદિત દરિયાઈ વિસ્તારોમાં પોતાની હાજરી વધારી રહ્યું છે. આ માટે, તે ફિશિંગ બોટ, કોસ્ટ ગાર્ડ જહાજો અને મેરીટાઇમ મિલિશિયા યુનિટનો મોટો કાફલો તૈનાત કરી રહ્યું છે. આ એક મોટી વ્યૂહરચનાનો એક ભાગ છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય કોઈપણ સીધા લશ્કરી મુકાબલો વિના તેના નિયંત્રણને મજબૂત કરવાનો છે. વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલના રિપોર્ટ અને તાઈવાન ન્યૂઝને ટાંકીને આ માહિતી આપવામાં આવી છે. તાજેતરમાં લગભગ 200 ચાઈનીઝ માછીમારી બોટ પીળા સમુદ્રમાં ઊંડે ઉતરી ગઈ હતી.
આ બોટ દરિયાઈ વિસ્તારોની નજીક આવી હતી જેના પર ચીન અને દક્ષિણ કોરિયા બંને દાવો કરે છે. જીઓસ્પેશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ કંપની ઇન્જેનિસ્પેસ દ્વારા એકત્રિત કરવામાં આવેલ ડેટા દર્શાવે છે કે મહત્વપૂર્ણ શિપિંગ માર્ગો અને વિવાદિત પાણીમાં જહાજના ટ્રાફિકમાં અસામાન્ય રીતે વધારો થયો છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે બેઇજિંગ હવે તેની ‘ગ્રે-ઝોન’ વ્યૂહરચનાના ભાગરૂપે નાગરિક માછીમારીના કાફલા પર વધુને વધુ આધાર રાખે છે. આ કાફલો દ્વિ-ઉપયોગની કામગીરી માટે રચાયેલ છે. આ વ્યૂહરચનાનો હેતુ ધીમે ધીમે તેનો પ્રભાવ વધારવાનો છે, પરંતુ તે જ સમયે ખુલ્લા યુદ્ધની પરિસ્થિતિને ટાળવાનો છે.
ઈન્જેનિસ્પેસના ચીફ ઓપરેટિંગ ઓફિસર જેસન વાંગે કહ્યું કે આ જહાજોની તૈનાતી દર્શાવે છે કે ચીન અનિયમિત દરિયાઈ કામગીરી દ્વારા પ્રાદેશિક જળ સીમા પર પોતાનું નિયંત્રણ સ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે વહાણોની આ વધતી સંખ્યા તણાવની સ્થિતિમાં આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર શિપિંગ માર્ગોને વિક્ષેપિત કરવાની ચીનની સંભવિત ક્ષમતાને પણ દર્શાવે છે. ઈસ્ટ ચાઈના સીમાં પણ ચીનની દરિયાઈ ગતિવિધિઓ તેજ થઈ ગઈ છે. 3 એપ્રિલે 600 થી વધુ ચાઈનીઝ ફિશિંગ બોટ લગભગ 18 કલાક સુધી લાંબી કતારમાં ઉભી જોવા મળી હતી.
કોસ્ટગાર્ડનું પેટ્રોલિંગ પણ વધાર્યું છે
વધુમાં, બેઇજિંગે વિવાદિત ડાયોયુતાઈ ટાપુઓની આસપાસ કોસ્ટ ગાર્ડ પેટ્રોલિંગ પણ વધાર્યું છે. દક્ષિણ ચીન સાગરમાં, ચીને પાછલા વર્ષમાં સ્કારબોરો શોલ નજીક તેની કોસ્ટ ગાર્ડ કામગીરી બમણી કરી દીધી છે અને વિસ્તારને ‘રાષ્ટ્રીય પ્રકૃતિ અનામત’ જાહેર કર્યા પછી વધુ કડક વહીવટી પગલાં લાદ્યા છે. વિયેતનામ નજીકના પેરાસલ ટાપુઓમાં નવી બાંધકામ પ્રવૃત્તિ જોવા મળી છે.
શું કહે છે નિષ્ણાતો?
સેન્ટર ફોર સ્ટ્રેટેજિક એન્ડ ઈન્ટરનેશનલ સ્ટડીઝ અને સ્ટેનફોર્ડ યુનિવર્સિટીના ‘સીલાઈટ પ્રોજેક્ટ’ના સંશોધકોએ જણાવ્યું કે ચીને ગયા વર્ષે મેરીટાઇમ મિલિશિયા અને કોસ્ટ ગાર્ડ જહાજોની સુરક્ષા માટે ‘એન્ટેલોપ રીફ’નું વિસ્તરણ કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. નિષ્ણાતોએ જણાવ્યું હતું કે ચીનનો લાંબા ગાળાનો ઉદ્દેશ્ય વિવાદિત પાણીમાં તેના વર્ચસ્વને ધીમે ધીમે સામાન્ય બનાવવાનો છે, જ્યારે સીધો સંઘર્ષ ટાળે છે. CSIS ખાતે જિયોપોલિટિક્સ અને ફોરેન પોલિસી વિભાગના પ્રમુખ વિક્ટર ચાએ જણાવ્યું હતું કે ચીનની ક્રિયાઓ ખૂબ જ ઇરાદાપૂર્વકની હતી, જેથી યુદ્ધ શરૂ કર્યા વિના પ્રાદેશિક નિયંત્રણને મજબૂત કરી શકાય.

