પાકિસ્તાન માટે પોતાની જાતને શરમાવવી એ નવી વાત નથી. હવે તાજેતરમાં જ તેને યુરોપિયન સંસદ તરફથી ચેતવણી મળી છે. સ્થિતિ એવી છે કે જો પાકિસ્તાન તેની ગતિવિધિઓથી દૂર ન રહે તો યુરોપ ટૂંક સમયમાં પાકિસ્તાનને તેના બજારોમાંથી બહાર કરી શકે છે. તાજેતરમાં યુરોપિયન સાંસદોએ એક ઠરાવ પસાર કર્યો છે જેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે જો પાકિસ્તાન તેના દેશમાં માનવ અધિકારોની બગડતી પરિસ્થિતિમાં તાત્કાલિક સુધારો નહીં કરે તો તેને યુરોપિયન યુનિયન (EU) તરફથી મળતા લાભો ગુમાવવા પડશે.
હકીકતમાં, અત્યાર સુધી યુરોપે પાકિસ્તાનને વિશેષ વેપાર લાભો એટલે કે GSP+ દરજ્જો આપ્યો હતો. જોકે હવે પાકિસ્તાનની વાસ્તવિકતા જોઈને યુરોપ તેના પર પુનર્વિચાર કરી રહ્યું છે. આર્થિક સંકટથી પીડિત પાકિસ્તાન માટે યુરોપિયન યુનિયન તેનું સૌથી મોટું નિકાસ સ્થળ છે. આવી સ્થિતિમાં આ ચેતવણી પાકિસ્તાનની મુશ્કેલીઓમાં વધુ વધારો કરી શકે છે.
GSP+ શું છે?
GSP+ એ યુરોપિયન યુનિયનનો વિશેષ કાર્યક્રમ છે. આ હેઠળ, વિકાસશીલ દેશોને યુરોપિયન બજારોમાં કરમુક્ત અથવા ખૂબ ઓછા ટેરિફ પર વેપાર કરવાની છૂટ છે. જો કે, આ સ્ટેટસ મફતમાં ઉપલબ્ધ નથી. બદલામાં, સંબંધિત દેશે માનવ અધિકાર, પર્યાવરણ અને સુશાસન સંબંધિત 27 આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિઓનો સંપૂર્ણ અમલ કરવો પડશે. પાકિસ્તાનને 2014માં યુરોપમાંથી આ દરજ્જો મળ્યો હતો. GSP+ દરજ્જો મળ્યા બાદ, યુરોપિયન યુનિયનમાં પાકિસ્તાનની નિકાસમાં મોટો વધારો થયો છે. હવે જો આ દરજ્જો છીનવી લેવામાં આવે તો પાકિસ્તાનનું ટેક્સટાઈલ સેક્ટર સંપૂર્ણપણે બરબાદ થઈ શકે છે.
યુરોપ કેમ ગુસ્સે થયો?
યુરોપિયન સંસદસભ્યોએ પાકિસ્તાનમાં સતત બગડતી જમીની સ્થિતિ પર ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. સંસદમાં પસાર કરાયેલા ઠરાવમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે બલૂચિસ્તાન જેવા અશાંત વિસ્તારોમાં લોકોને ગેરકાયદેસર રીતે ગાયબ કરવામાં આવી રહ્યા છે અને પાકિસ્તાન સરકારે આ અંગે પગલાં લેવા પડશે. તે જ સમયે, દરખાસ્તમાં રાજકીય વિરોધીઓ, પત્રકારો, લઘુમતીઓ અને નાગરિકો વિરુદ્ધ ઇશ્વરનિંદા, આતંકવાદ વિરોધી અને સાયબર ક્રાઇમ સંબંધિત કાયદાઓના દુરુપયોગને તાત્કાલિક રોકવાની વાત કરવામાં આવી છે.
