ઉત્તર ભારતમાં જેમ જેમ ઠંડી વધતી જાય છે તેમ તેમ બંધ રૂમમાં હીટર અને ફાયરપ્લેસના કારણે મોતના અહેવાલો પણ આવવા લાગે છે. પંજાબના તરનતારનમાં, એક દંપતી અને તેમના એક મહિનાના બાળક, જેઓ સગડી સાથે બંધ રૂમમાં સૂઈ રહ્યા હતા તેમનું મૃત્યુ થયું. ગામડાઓમાં લોકો ઘણીવાર સગડીનો ઉપયોગ કરે છે અને ક્યારેક તેને ખાટલા નીચે રાખે છે. જો રૂમ બંધ હોય તો સગડીમાંથી નીકળતો ધુમાડો સાયલન્ટ કિલર બની જાય છે. હીટર અને બ્લોઅર પણ ઓછા જોખમી નથી. ઘણી વખત લોકો સૂતી વખતે મૃત્યુ પામે છે અને તેઓ સંઘર્ષ કરતા નથી. કાર્બન મોનોક્સાઇડ સાયલન્ટ કિલરનું કામ કરે છે. આ ગેસ નાક દ્વારા લોહી સુધી પહોંચે છે અને પછી ચૂપચાપ મારી જાય છે.
તાજેતરમાં જ દિલ્હીના મુકુંદપુર વિસ્તારમાં ડીએમઆરસીમાં કામ કરતી એન્જિનિયર તેની પત્ની અને 10 વર્ષની પુત્રી જ્હાનવીનું અવસાન થયું હતું. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે તેણે સૂતા પહેલા હીટર સળગાવ્યું હતું અને તે શોર્ટ સર્કિટને કારણે ફાટ્યું હતું. રૂમ ધુમાડાથી ભરાઈ ગયો અને આખો પરિવાર મૃત્યુ પામ્યો. સવારે લોકોએ જોયું તો બધા પલંગ પર મૃત હાલતમાં પડ્યા હતા. તેને જોઈને એવું લાગતું હતું કે તેણે પોતાનો જીવ બચાવવા હાથ-પગનો પણ ઉપયોગ કર્યો નથી.
આવી જ રીતે બિહારના ગયાજીમાં 60 વર્ષની એક મહિલા તેના બે પૌત્રો સાથે સૂતી હતી. તેણે રૂમમાં સગડી રાખી હતી. રાત્રે ત્રણેયના મોત થયા હતા. શ્રીનગરમાં, એજાઝ અહમ ભટ, તેની પત્ની અને ત્રણ બાળકો આવી જ દુર્ઘટનાનો સામનો કરવો પડ્યો. તેણે રાત્રે તેના રૂમમાં બ્લોઅર ચાલુ કર્યું હતું.
મૃત્યુ આમ કેમ થાય છે?
તબીબી નિષ્ણાતોના મતે કાર્બન મોનોક્સાઇડ સાયલન્ટ કિલર છે. તેની કોઈ ગંધ પણ નથી. બંધ રૂમમાં કંઈક સળગાવવાથી રૂમ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ અને કાર્બન મોનોક્સાઇડથી ભરાઈ જાય છે. આ ભયની આગાહી કોઈ કરી શકતું નથી. ગેસની અસરને કારણે લોકો ગાઢ નિંદ્રામાં જાય છે.
શું સાવચેતી રાખવી જોઈએ?
એક ડૉક્ટરે કહ્યું કે હીટર અને બ્લોઅરના અન્ય ગેરફાયદા છે. તે રૂમની ભેજને દૂર કરે છે. આ પછી નાક, ગળું અને ત્વચા સૂકવા લાગે છે. અસ્થમા કે એલર્જીવાળા લોકોની સમસ્યા વધી જાય છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે બંધ રૂમમાં હીટર કે ફાયરપ્લેસ ન પ્રગટાવવી જોઈએ. ક્યારેક હીટરને લાઇટ કરવું જરૂરી હોય તો રૂમમાં ખુલ્લા વાસણમાં પાણી પણ રાખવું જોઇએ. CO મોનિટરિંગ સેન્સર ઘરો અને રૂમમાં પણ ઇન્સ્ટોલ કરી શકાય છે. આ સિવાય હીટર અથવા ફાયરપ્લેસનો ઉપયોગ એવી જગ્યાએ કરવો જોઈએ જ્યાં હવાનું પૂરતું પરિભ્રમણ થતું હોય.
