અફઘાનિસ્તાનની તાલિબાન સરકારના વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી અલ-હજ નૂરુદ્દીન અઝીઝીએ ગુરુવારે નવી દિલ્હીમાં ભારતીય અધિકારીઓ સાથેની બેઠક દરમિયાન યુએસ પર આકરા પ્રહારો કર્યા હતા. તેમણે અફઘાનિસ્તાનના લગભગ 9 બિલિયન ડોલરના મૂલ્યના વિદેશી ભંડારને તાત્કાલિક પરત કરવાની માંગ કરી હતી જે યુએસ દ્વારા સ્થિર કરવામાં આવી હતી. તેણે અમેરિકા પાસે એવી પણ માગણી કરી હતી કે તેણે ભારત હેઠળના ઈરાની ચાબહાર પોર્ટ પર પ્રતિબંધોમાંથી મુક્તિ આપવી જોઈએ.
અજીજીએ કહ્યું- અમેરિકાએ અમારા 9 બિલિયન ડૉલર પાછા નથી આપ્યા, પાકિસ્તાન સાથેની સરહદ બંધ છે અને જ્યારે અમને ભારત થઈને નવો રસ્તો મળે છે, ત્યારે તેઓ પ્રતિબંધ લાદી દે છે. ચાબહાર માટેના પ્રતિબંધમાં છૂટછાટ આપવી જોઈએ.
ભારત-અફઘાનિસ્તાન માટે પોર્ટ જરૂરી છે
ઇરાનના દક્ષિણ-પૂર્વ સિસ્તાન-બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં સ્થિત ચાબહાર બંદર ભારત અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે વેપાર માટે એક મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક વૈકલ્પિક માર્ગ પૂરો પાડે છે. કારણ કે તે પાકિસ્તાનના રૂટને સંપૂર્ણપણે ટાળે છે. ભારતે 2016માં ઈરાન અને અફઘાનિસ્તાન સાથે ત્રિપક્ષીય કરાર હેઠળ શાહિદ બેહેશ્તી ટર્મિનલ વિકસાવવા માટે $500 મિલિયનથી વધુનું રોકાણ કર્યું છે અને ભારત પોર્ટ્સ ગ્લોબલ લિમિટેડ (IPGL) એ પણ 2024-25 સુધીમાં $120 મિલિયનના વધારાના રોકાણની જાહેરાત કરી છે. આ બંદર દ્વારા, ભારત આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ જેવી કે ઘઉં, કઠોળ, દવાઓ અને મશીનરી અફઘાનિસ્તાન મોકલે છે, જ્યારે સૂકા ફળો (બદામ, પિસ્તા, અંજીર), કાર્પેટ અને લેપીસ લેઝુલી જેવા ઉત્પાદનો અફઘાનિસ્તાનથી ભારતમાં આવે છે.
ભારત અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે કાર્ગો ફ્લાઇટની જાહેરાત
ભારત અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે હવાઈ નૂર એટલે કે કાર્ગો ફ્લાઇટ સેવાઓ ખૂબ જ ટૂંક સમયમાં શરૂ થશે. ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના એક અધિકારીએ શુક્રવારે આ જાણકારી આપી. અફઘાનિસ્તાનની તાલિબાન સરકારના વેપાર પ્રધાન અલ-હાજ નૂરુદ્દીન અઝીઝીની ભારત મુલાકાત દરમિયાન વિદેશ મંત્રાલયના સંયુક્ત સચિવ આનંદ પ્રકાશે કહ્યું – મને એ જાહેરાત કરતાં આનંદ થાય છે કે કાબુલ-દિલ્હી અને કાબુલ-અમૃતસર રૂટ પર એર કાર્ગો કોરિડોર સક્રિય થઈ ગયો છે. આ વિસ્તારો પર કાર્ગો ફ્લાઇટ્સ ખૂબ જ ટૂંક સમયમાં શરૂ થશે. તેમણે કહ્યું કે આનાથી તેમની વચ્ચેના સંપર્કોમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે અને અમારા વેપાર અને વ્યાપારી સંબંધો વધુ મજબૂત થશે.
બંને પક્ષો ગુરુવારે દ્વિપક્ષીય વેપાર સહકાર પર દેખરેખ રાખવા અને સમર્થન આપવા માટે એકબીજાના દૂતાવાસમાં ટ્રેડ એટેચીની નિમણૂક કરવા માટે પણ સંમત થયા હતા, એમ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે આ સિવાય ભારત અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે દ્વિપક્ષીય વેપારને પ્રોત્સાહન આપવા માટે વેપાર, વાણિજ્ય અને રોકાણ પર સંયુક્ત કાર્યકારી જૂથને ફરીથી સક્રિય કરવામાં આવશે.
