યુએસ-ઈરાન બીજા રાઉન્ડની વાતચીત: પાડોશી દેશ પાકિસ્તાનની રાજધાની ઈસ્લામાબાદમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે શાંતિ મંત્રણાના બીજા રાઉન્ડની તૈયારીઓ પૂરજોશમાં ચાલી રહી છે. આ સંબંધમાં ફરી એકવાર ઈસ્લામાબાદને છાવણીમાં ફેરવીને સુરક્ષા વ્યવસ્થા મજબૂત કરવામાં આવી છે, પરંતુ આ બધાની વચ્ચે ઈરાને પાકિસ્તાન અને અમેરિકાને આંચકો આપ્યો છે અને કહ્યું છે કે તેહરાનની આ મંત્રણામાં ભાગ લેવાની હજુ કોઈ યોજના નથી. ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ઈસ્માઈલ બઘાઈએ સોમવારે કહ્યું હતું કે ઈરાનની હજુ સુધી અમેરિકા સાથે વાતચીત કરવાની કોઈ યોજના નથી.
મોટી વાત એ છે કે આ મહત્વપૂર્ણ ઘટનાક્રમ એવા સમયે સામે આવ્યો છે જ્યારે ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે યુદ્ધવિરામ સમાપ્ત થવામાં 48 કલાકથી પણ ઓછો સમય બાકી છે. ઈરાને વાટાઘાટોમાં મધ્યસ્થી કરવાના પાકિસ્તાનના પ્રયાસો પર પણ શંકા વ્યક્ત કરી છે. ઈરાને સંકેત આપ્યો છે કે અમેરિકા સાથેની વાતચીતના નવા રાઉન્ડ માટે તેના વાટાઘાટકારોને ઈસ્લામાબાદ મોકલવાની તેની કોઈ યોજના નથી. જો કે ઈરાને મિત્ર પાકિસ્તાનને 10 મુદ્દાનો પ્રસ્તાવ મોકલ્યો છે. બીજી તરફ ઈરાનને એવી પણ આશંકા છે કે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ વાતચીતમાં વ્યસ્ત થઈને ઓચિંતા હુમલાની યોજના બનાવી રહ્યા છે.
ઈરાનની અમેરિકા-ઈઝરાયલને ચેતવણી
અલ જઝીરાના અહેવાલ મુજબ, ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તાએ ચેતવણી પણ આપી હતી કે જો અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ ફરી કોઈ આક્રમક કાર્યવાહી કરશે તો ઈરાની સૈન્ય “તે મુજબ જવાબ આપશે.” બઘાઈએ કહ્યું, “અમેરિકા તેના અનુભવોમાંથી કોઈ પાઠ શીખી રહ્યું નથી, અને તેનું પરિણામ ક્યારેય સારું નહીં આવે.” તેમણે કહ્યું કે ઈરાને આ ઉલ્લંઘનો વિશે પાકિસ્તાનને જાણ કરી છે, જે બંને પક્ષો વચ્ચે મુખ્ય મધ્યસ્થીની ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે.
પાકિસ્તાનને હજુ પણ આશા છે
બીજી તરફ, પાકિસ્તાની અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે તેઓ હજુ પણ સાવચેતીપૂર્વક આશાવાદી છે કે તેઓ બંને પક્ષોને વાટાઘાટોના ટેબલ પર પાછા લાવવામાં સફળ થઈ શકશે. ઈસ્લામાબાદ અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના યુદ્ધને સમાપ્ત કરવાના હેતુથી બીજા રાઉન્ડની વાતચીતની યજમાની કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. જો કે, પાકિસ્તાની અધિકારીઓએ એ પણ સ્વીકાર્યું હતું કે છેલ્લા કેટલાક કલાકોમાં વધી રહેલા તણાવને કારણે મંત્રણાની સંભાવનાઓ પર અનિશ્ચિતતાના વાદળો ઘેરાવા લાગ્યા છે.
શું છે પાકિસ્તાનનો પ્લાન?
પાકિસ્તાનની યોજનાની નજીકના સૂત્રોએ અલ જઝીરાને જણાવ્યું કે ઈસ્લામાબાદમાં 11 એપ્રિલે યોજાયેલી પ્રથમ રાઉન્ડની વાતચીતથી વિપરીત, આ વખતે પાકિસ્તાનનો ઉદ્દેશ્ય અમેરિકા અને ઈરાનને કેટલાક દિવસો સુધી વાતચીત ચાલુ રાખવા માટે મનાવવાનો છે. આ વાટાઘાટો ત્યાં સુધી ચાલુ રહેશે જ્યાં સુધી અસ્થાયી કરાર (જેને મધ્યસ્થીઓ ‘મેમોરેન્ડમ ઓફ અન્ડરસ્ટેન્ડિંગ’ (એમઓયુ) કહે છે) પર હસ્તાક્ષર ન થાય; જો આમ થશે, તો યુદ્ધવિરામનો સમયગાળો અસરકારક રીતે આગળ વધારવામાં આવશે. અહેવાલમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે જો આ એમઓયુ પર સહમતિ થાય છે, તો તે લાંબા ગાળાની શાંતિ સમજૂતીની ખાતરી કરવા માટે વાટાઘાટકારોને વધુ સમય આપશે, ભલે 60 દિવસ સુધી.
