યુએન રિફોર્મ બ્રિક્સ: વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકરે કહ્યું છે કે બ્રિક્સ અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રને એકબીજાના વિરોધી તરીકે જોવું જોઈએ નહીં. તેમના મતે, દેશોએ બ્રિક્સ અથવા યુએનમાંથી એકની પસંદગી કરવી પડશે તેવો પ્રશ્ન ઉઠાવવો યોગ્ય નથી. તેમણે કહ્યું કે નાના જૂથો પણ સંયુક્ત રાષ્ટ્રને સમર્થન આપે છે અને તેના સુધારા ઈચ્છે છે. યુએનમાં ચોક્કસપણે કેટલીક ખામીઓ છે, પરંતુ આ સંસ્થાએ ઘણા મહત્વપૂર્ણ કાર્યો પણ કર્યા છે, તેથી તેની અવગણના કરવી જોઈએ નહીં.
ગુરુવારે ન્યુયોર્કમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાના 81મા સત્ર દરમિયાન ચર્ચામાં ભાગ લેનાર જયશંકરે કહ્યું કે બ્રિક્સ અને યુએનને પ્રતિસ્પર્ધી માનવાની જરૂર નથી. તેમણે કહ્યું કે બ્રિક્સ સંયુક્ત રાષ્ટ્રને સમર્થન આપે છે અને તેના ઘણા સભ્યો યુએનમાં સુધારાની માંગને જોરદાર રીતે આગળ વધારી રહ્યા છે.
‘યુએનમાં સુધારાનો અર્થ તેનો વિરોધ નથી’
જયશંકરે કહ્યું કે સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં પરિવર્તનની માંગ વધી રહી છે કારણ કે આ સંસ્થા આજની દુનિયાની સરખામણીમાં જૂની સિસ્ટમમાં કામ કરી રહી છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે યુએનમાં સુધારાની વાત કરવાનો મતલબ આ વૈશ્વિક સંસ્થાની વિરુદ્ધમાં હોવાનો નથી. તેમના મતે, જેઓ સંયુક્ત રાષ્ટ્રને મહત્વપૂર્ણ માને છે તેઓ તેમાં જરૂરી ફેરફારોની માંગ પણ કરી રહ્યા છે.
બ્રિક્સ અને યુએન પર જયશંકર
‘Ruptures and Ramparts: Building Bridges for a Changing World’ કાર્યક્રમમાં જયશંકરે સપ્ટેમ્બરમાં ભારતમાં યોજાયેલી BRICS સમિટનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે બ્રિક્સનો એક મુખ્ય વિચાર સંયુક્ત રાષ્ટ્રને આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યવસ્થાના કેન્દ્રમાં રાખવાનો છે. તેથી તેને બ્રિક્સ વિ યુએન તરીકે જોવાની જરૂર નથી.
તેમણે કહ્યું કે BRICS સંયુક્ત રાષ્ટ્રને સમર્થન આપે છે અને સમૂહના ઘણા દેશો સુરક્ષા પરિષદ એટલે કે UNSCમાં સુધારાના પક્ષમાં છે. જયશંકરના મતે બ્રિક્સના એજન્ડામાં લવચીકતા, સ્થિરતા, નવીનતા અને સહકાર જેવા મુદ્દાઓનો સમાવેશ થાય છે અને તે યુએન માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે.
તેમણે કહ્યું કે ન્યૂયોર્કમાં યુએન હેડક્વાર્ટર પાસે આયોજિત ઉચ્ચ સ્તરીય સપ્તાહ દરમિયાન એ જોવાનું મહત્વનું છે કે બ્રિક્સે સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં સુધારાના લક્ષ્યને કેવી રીતે આગળ વધાર્યું છે. તેમના મતે બ્રિક્સે આ દિશામાં કામ વધુ મજબૂત કર્યું છે.
યુએનએસસીમાં 5 કાયમી સભ્યો
સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદ એટલે કે UNSCમાં કુલ પાંચ સ્થાયી સભ્યો છે. જેમાં ચીન, ફ્રાન્સ, રશિયા, બ્રિટન અને અમેરિકાનો સમાવેશ થાય છે. આ પાંચ દેશો પાસે વીટો પાવર છે. આ સિવાય UNSCમાં 10 અસ્થાયી સભ્યો છે, જેઓ બે વર્ષના કાર્યકાળ માટે ચૂંટાય છે.
ભારત લાંબા સમયથી સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં સુધારાની માંગ કરી રહ્યું છે. ભારતનું કહેવું છે કે વર્તમાન વૈશ્વિક વ્યવસ્થાને આજના વિશ્વની વાસ્તવિકતા અનુસાર વધુ પ્રતિનિધિત્વ આપવી જોઈએ.
આ પણ વાંચો- રોહિત-વિરાટનું બેટ ચાલશે કે બોલરોનો દબદબો? જાણો પીચ રિપોર્ટ અને પ્રથમ ODI ના હેડ ટુ હેડ

