2021 માં તાલિબાન સત્તામાં આવ્યા ત્યારથી અફઘાનિસ્તાનમાં પરિસ્થિતિ સતત કથળી રહી છે. લાખો લોકો ગરીબીમાં જીવે છે અને મૂળભૂત માનવ અધિકારોનું ઉલ્લંઘન ચાલુ છે. યુએનના માનવાધિકાર વડા વોલ્કર તુર્કે કહ્યું, “અફઘાનિસ્તાનમાં આજે ઘણા લોકોની સ્થિતિ ખરાબથી ખરાબ થઈ રહી છે.” ટ્વીટ URL
જિનીવામાં પત્રકારો સાથે વાત કરતા તેમણે કહ્યું, “પરંતુ એવું લાગે છે કે દુનિયા અફઘાનિસ્તાનના લોકોને ભૂલી ગઈ છે અને દિવસેને દિવસે ગહન થઈ રહેલા સંકટમાં તેમને એકલા છોડી દીધા છે.” “આ મૌન કાનને ડંખે છે,” તેણે કહ્યું. વધતા દમન વોલ્કર તુર્કે શિક્ષણ, રોજગાર, ચળવળની સ્વતંત્રતા અને જાહેર જીવનમાં સહભાગિતા પરના સખત પ્રતિબંધોની નિંદા કરી. પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેની તાલિબાનના કાર્યાલય દ્વારા સદ્ગુણના પ્રચાર અને અનિષ્ટના નિવારણ માટે ધરપકડ કરવામાં આવી રહી છે. આમાંના મોટા ભાગના કેસોમાં પહેરવેશ, દાઢીની લંબાઈ અને સંગીત વગાડવા અથવા સાંભળવા અંગેના કડક નિયમોના કથિત ઉલ્લંઘનનો સમાવેશ થાય છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ પર 9/11 ના હુમલા પછી 2001 માં શરૂ થયેલા લાંબા યુદ્ધમાં તાલિબાનના વિરોધીઓ હતા તેવા લોકો સામે માનવ અધિકારોનું ઉલ્લંઘન ચાલુ છે. શિયા અને ઈસ્માઈલી સમુદાયો સહિત ધાર્મિક લઘુમતીઓ પર પણ પ્રતિબંધો યથાવત છે. મીડિયા પર સેન્સરશિપ, મીડિયા સંસ્થાઓને કામચલાઉ બંધ અને પત્રકારોની ધરપકડ પણ ચાલુ છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર અનુસાર, આ વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં શાસક પ્રશાસને ઓછામાં ઓછી 449 મહિલાઓ અને પુરુષોને શારીરિક સજા આપી છે. ‘લિંગ રંગભેદ’ તાલિબાન શાસનની સૌથી વધુ અસર મહિલાઓ પર પડી છે. 2021 થી 20 લાખથી વધુ અફઘાન છોકરીઓ અને મહિલાઓ માધ્યમિક અને ઉચ્ચ શિક્ષણથી વંચિત રહી ગઈ છે. ટ્વીટ URL
આ વર્ષે ડી ફેક્ટો એડમિનિસ્ટ્રેશને કેટલાક નવા આદેશ જારી કર્યા છે, જેના કારણે મહિલાઓ માટે તેમના પતિથી અલગ થવું વધુ મુશ્કેલ બની ગયું છે. આ આદેશો પરોક્ષ રીતે બાળ લગ્ન અને મહિલાઓ અને બાળકો સામેની હિંસાને પણ પ્રોત્સાહન આપે છે. મહિલાઓને રાજકીય પ્રક્રિયાથી પણ દૂર રાખવામાં આવે છે. માનવાધિકાર વડાએ જાહેર નિર્ણય લેવાના મંચોમાંથી મહિલાઓની “સંપૂર્ણ ગેરહાજરી” ની નિંદા કરી. એક વર્ષ પહેલા, તાલિબાન નેતાઓએ પણ અફઘાન મહિલાઓને દેશના વિવિધ ભાગોમાં યુએન કમ્પાઉન્ડમાં પ્રવેશવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. પ્રતિબંધમાં યુએનની મહિલા કર્મચારીઓ, કોન્ટ્રાક્ટરો અને મુલાકાતીઓનો પણ સમાવેશ થાય છે.OHCHR વડાએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, “મહિલાઓ અને છોકરીઓ પરના આવા પ્રતિબંધોને કોઈ પણ સમાજમાં કોઈ સ્થાન નથી. આ પ્રતિબંધો લિંગ રંગભેદ સમાન છે.” બળજબરીથી પાછા ફરવું દરમિયાન, પડોશી દેશોમાં આશ્રય મેળવતા અફઘાન નાગરિકોનો વિરોધ વધી રહ્યો છે અને તેમને બળજબરીથી પાછા મોકલવાની પ્રક્રિયા પણ ચાલુ છે. યુનાઈટેડ નેશન્સ રેફ્યુજી એજન્સી (UNHCR)અનુસાર ) 4 લાખથી વધુ અફઘાન નાગરિકોને બળજબરીથી પાછા મોકલવામાં આવ્યા છે. આમાંના મોટાભાગના લોકો ઈરાન અને પાકિસ્તાનથી પાછા ફર્યા છે, જ્યારે લોકો તુર્કી, તાજિકિસ્તાન અને EU સભ્ય દેશોમાંથી પણ પાછા ફર્યા છે. વોલ્કર તુર્કે કહ્યું, “ઘણા લોકોને એવા દેશમાં પાછા ફરવા માટે મજબૂર કરવામાં આવી રહ્યા છે જ્યાં તેઓએ પહેલાં ક્યારેય પગ મૂક્યો નથી. ત્યાં તેમને વ્યાપક ગરીબી તેમજ ખોરાક, સ્વચ્છ પાણી, આરોગ્ય સેવાઓ, શિક્ષણ અને રોજગારના અભાવનો સામનો કરવો પડશે.” લોકોને, એટલે કે દેશની લગભગ 45 ટકા વસ્તીને માનવતાવાદી સહાયની જરૂર છે, પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય સહાય સતત ઘટી રહી છે. તેમણે કહ્યું, “હું તમામ દેશોને તેમના નિર્ણયો પર પુનર્વિચાર કરવા અને પીડિત લોકોના જીવનને પ્રાથમિકતા આપવા વિનંતી કરું છું.”
