ઈરાન ડીલ પર ફ્રાન્સ: ઈઝરાયલ બાદ ફ્રાન્સે પણ ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના અસ્થાયી કરાર પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે. ફ્રાન્સના વિદેશ મંત્રી જીન-નોએલ બેરોટે કહ્યું છે કે કોઈપણ કાયમી કરારને અસરકારક બનાવવા માટે ફ્રાન્સની ભાગીદારી અને સંમતિ જરૂરી છે. તેમનું કહેવું છે કે ફ્રાન્સના હિતો અને સુરક્ષાની ચિંતાઓને નજરઅંદાજ કરીને કોઈ વ્યાપક સમજૂતી થઈ શકે નહીં.
શાંતિ વાટાઘાટોમાં ફ્રાન્સને સામેલ કરવાની માંગ
બારોટે કહ્યું કે પશ્ચિમ એશિયામાં સ્થાયી શાંતિ માટે વ્યાપક અને સંતુલિત સંવાદ જરૂરી છે. તેમના મતે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલી વાતચીતમાં માત્ર પરમાણુ મુદ્દાઓ જ નહીં પરંતુ ઈરાનના બેલેસ્ટિક મિસાઈલ કાર્યક્રમ અને પ્રાદેશિક જૂથોને સમર્થન જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થવી જોઈએ.
ફ્રાન્સ માને છે કે આ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓને સામેલ કર્યા વિના, આ ક્ષેત્રમાં લાંબા ગાળાની સ્થિરતા હાંસલ કરવી મુશ્કેલ બનશે. આ કારણથી તેમણે સંવાદ પ્રક્રિયામાં તેમની ભાગીદારીની માંગ કરી છે.
ઇઝરાયેલ-લેબનોન તણાવ વચ્ચે જટિલતામાં વધારો
ફ્રાંસનું આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે ઈઝરાયેલ અને લેબનોન વચ્ચે ફરી તણાવ વધી ગયો છે. લેબનોનમાં ઇઝરાયેલની સૈન્ય કાર્યવાહીને કારણે સ્વિટ્ઝર્લેન્ડમાં આયોજિત યુએસ-ઇરાન વાટાઘાટો પણ મુલતવી રાખવામાં આવી છે, શાંતિ પ્રક્રિયા પર અનિશ્ચિતતા વધી રહી છે.
પ્રતિબંધ હટાવવાના મુદ્દે ફ્રાન્સની ચિંતા
અસ્થાયી કરાર હેઠળ, અમેરિકાએ ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા કેટલાક આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોમાંથી રાહતનો સંકેત આપ્યો છે. જો પ્રતિબંધો હટાવવામાં આવે છે, તો ઈરાન વૈશ્વિક વેપાર અને નાણાકીય વ્યવસ્થામાં વધુ પ્રવેશ મેળવી શકે છે.
જોકે, ફ્રાન્સ આ પાસાને લઈને સાવધ છે. બેરોટે સંકેત આપ્યો કે જો કરારની શરતો ફ્રાંસને સ્વીકાર્ય ન હોય તો તે યુએન સુરક્ષા પરિષદમાં તેના વીટો પાવરનો ઉપયોગ કરી શકે છે. ફ્રાન્સ સુરક્ષા પરિષદનું કાયમી સભ્ય હોવાથી તેનું વલણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
ફ્રાન્સના વિરોધ શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?
સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં કોઈપણ ઠરાવ પસાર કરવા માટે, સ્થાયી સભ્યોની સંમતિ જરૂરી છે. જો કોઈ એક કાયમી સભ્ય વીટોનો ઉપયોગ કરે છે, તો દરખાસ્ત અટકી શકે છે. આ જ કારણ છે કે ઈરાન પર લાગેલા પ્રતિબંધો હટાવવા સંબંધિત કોઈપણ પગલામાં ફ્રાન્સની ભૂમિકા નિર્ણાયક માનવામાં આવી રહી છે.
મિસાઈલ કાર્યક્રમ પર અમેરિકાનું વલણ
ઈરાનના મિસાઈલ કાર્યક્રમને લઈને અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે કોઈપણ દેશને તેની સંરક્ષણ ક્ષમતાથી સંપૂર્ણપણે વંચિત રાખવું યોગ્ય નથી. તેમણે દલીલ કરી હતી કે આ ક્ષેત્રના અન્ય દેશો પાસે પણ સૈન્ય ક્ષમતા છે, તેથી આ મુદ્દે સંતુલિત અભિગમ અપનાવવો જોઈએ. જોકે, ફ્રાન્સનું માનવું છે કે પ્રાદેશિક સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે મિસાઈલ કાર્યક્રમ અને તેની સાથે સંકળાયેલા જોખમો પર સ્પષ્ટ ચર્ચા જરૂરી છે.
રાજદ્વારી પડકાર વધી શકે છે
ફ્રાન્સના વાંધાઓ અને ઈઝરાયેલની ચિંતાઓ વચ્ચે ઈરાન-યુએસ કરારનું ભાવિ હવે વધુ જટિલ લાગે છે. આગામી દિવસોમાં તમામ પક્ષોને સાથે લઈને કોઈ વ્યાપક અને કાયમી ઉકેલ લાવી શકાય છે કે કેમ તે જોવું અગત્યનું રહેશે.
આ પણ વાંચો- ઇઝરાયેલ ટ્રમ્પ સાથે રમ્યું, ઈરાન-અમેરિકા શાંતિ સમજૂતી પર સંકટ વધુ ઊંડું, લેબનોનમાં લશ્કરી કાર્યવાહી તીવ્ર
