પાકિસ્તાનમાં મીડિયાની સ્વતંત્રતા પર નવા સવાલો ઉભા થયા છે. એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રસારણકર્તા અલ જઝીરા પાકિસ્તાનના કબજા હેઠળના કાશ્મીર (PoK)માં ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શન અને ચૂંટણી સંબંધિત હિંસાના અહેવાલ પછી દેશભરના વપરાશકર્તાઓ માટે અગમ્ય બની ગયું છે. જોકે, ઈસ્લામાબાદે કતારી ન્યૂઝ નેટવર્કને બ્લોક કરવા અંગે કોઈ સત્તાવાર સમર્થન આપ્યું નથી. છતાં વિપક્ષી નેતાઓ અને સોશિયલ મીડિયા યુઝર્સ આરોપ લગાવી રહ્યા છે કે પ્રસારણકર્તાએ મુઝફ્ફરાબાદના ગ્રાઉન્ડ રિપોર્ટ્સ પ્રકાશિત કર્યા પછી અલ જઝીરા અંગ્રેજીની વેબસાઈટ ખોરવાઈ ગઈ હતી, જેમાં સુરક્ષા દળો દ્વારા કરવામાં આવેલી કાર્યવાહીને હાઈલાઈટ કરવામાં આવી હતી.
વાસ્તવમાં, આ પ્રતિબંધો એવા સમયે આવ્યા છે જ્યારે પાકિસ્તાન પીઓકેમાં અશાંતિને નિયંત્રિત કરવા બદલ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ટીકાઓનો સામનો કરી રહ્યું છે. અહેવાલો અનુસાર, આંતરરાષ્ટ્રીય બ્રોડકાસ્ટર્સ તેમજ ઘણા સ્થાનિક અને પ્રાદેશિક ડિજિટલ ન્યૂઝ પ્લેટફોર્મ્સની ઍક્સેસ પણ મર્યાદિત કરવામાં આવી છે. જોકે પાકિસ્તાની અધિકારીઓએ જાહેરમાં આવી કોઈ કાર્યવાહીની પુષ્ટિ કરી નથી. તમને જણાવી દઈએ કે આ વિવાદ અઠવાડિયાથી ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શન, ઈન્ટરનેટ ઠપ્પ અને પ્રદર્શનકારીઓ અને સુરક્ષા દળો વચ્ચેની અથડામણ વચ્ચે સામે આવ્યો છે.
શું પાકિસ્તાને અલ જઝીરા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે?
પ્રતિબંધના સમાચાર સૌ પ્રથમ સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયા હતા. સમગ્ર પાકિસ્તાનના વપરાશકર્તાઓએ અહેવાલ આપ્યો કે તેઓ અલ જઝીરાની વેબસાઇટ ખોલવામાં અસમર્થ હતા. આ દાવાઓને મજબૂતી મળી જ્યારે કાર્યકરો અને વિપક્ષી નેતાઓએ તેને બ્રોડકાસ્ટરના PoK રિપોર્ટિંગ સાથે જોડ્યો. સમાચાર એજન્સી એએનઆઈના જણાવ્યા અનુસાર, અલ જઝીરા અંગ્રેજી આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા સંસ્થાઓમાં સામેલ હતી જે પાકિસ્તાનના કેટલાક ભાગોમાં વપરાશકર્તાઓ માટે કથિત રીતે અગમ્ય બની ગઈ હતી. કેટલાક સ્થાનિક અને પ્રાદેશિક ડિજિટલ ન્યૂઝ પોર્ટલને પણ અસર થઈ હોવાનું કહેવાય છે. જો કે, પાકિસ્તાન ઈલેક્ટ્રોનિક મીડિયા રેગ્યુલેટરી ઓથોરિટી (PEMRA), સૂચના અને પ્રસારણ મંત્રાલય અથવા અન્ય કોઈ સત્તાવાર સંસ્થાએ હજુ સુધી કોઈ સૂચના જારી કરી નથી અને તેની પુષ્ટિ કરી નથી.
તમને જણાવી દઈએ કે જેકેએલએફ AJK-GB ઝોનના પૂર્વ ડેપ્યુટી જનરલ સેક્રેટરી સોહેબ ખાને સૌથી પહેલા આ મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો. સોશિયલ મીડિયા પર એક પોસ્ટમાં સ્વતંત્ર મીડિયાને ચૂપ કરવાથી સત્ય છુપાવશે નહીં. દરમિયાન લંડન સ્થિત પીટીઆઈ નેતા ફૈઝા મુરાદે પણ આવો જ આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે અલ જઝીરાના રિપોર્ટિંગ બાદ વિદેશી પત્રકારો પર પણ નિયંત્રણો લાદવામાં આવ્યા છે. ઉર્દૂમાંથી અનુવાદિત પોસ્ટમાં, તેમણે લખ્યું કે PoK ચૂંટણી પરના અહેવાલ પછી, સૂચના અને પ્રસારણ મંત્રાલયે વિદેશી પત્રકારોને યાદ અપાવ્યું કે વિદેશી મીડિયા સુવિધા માર્ગદર્શિકા હેઠળ, લાહોર, ઈસ્લામાબાદ અને કરાચી સિવાયના કોઈપણ વિસ્તારમાંથી રિપોર્ટિંગ માટે અગાઉથી એનઓસીની જરૂર પડશે. તેમણે આને ‘સંકર સરકાર’ મુક્ત પત્રકારત્વ અને વિદેશી મીડિયાની પહોંચને મર્યાદિત કરવાના પુરાવા તરીકે વર્ણવ્યું હતું.
અલ જઝીરાએ PoKમાંથી શું રિપોર્ટ આપ્યો?
તમને જણાવી દઈએ કે અલ જઝીરા એવા કેટલાક મોટા આંતરરાષ્ટ્રીય બ્રોડકાસ્ટર્સમાંથી એક છે જે કટોકટી દરમિયાન PoKથી સતત ગ્રાઉન્ડ કવરેજ પ્રદાન કરી રહ્યું છે. કેટલાક દિવસોથી મુઝફ્ફરાબાદથી અહેવાલ, પ્રસારણકર્તાએ મોટા પાયે હડતાલ, રસ્તા બંધ, ચૂંટણી તણાવ, ઇન્ટરનેટ બ્લેકઆઉટ અને સામાન્ય લોકો પર સુરક્ષા પગલાંની અસરનું દસ્તાવેજીકરણ કર્યું. અહેવાલોમાં શિક્ષણ, આરોગ્ય, વ્યવસાય અને રોજિંદા જીવન પર ઇન્ટરનેટ બંધ થવાની અસર સાથે કહેવાતી વિધાનસભા ચૂંટણીની આસપાસના રાજકીય વિવાદને પણ આવરી લેવામાં આવ્યો હતો.
