દેવા અને IMFની કડક શરતોના બોજથી દબાયેલ ગરીબ પાકિસ્તાન હવે તેની રાષ્ટ્રીય એરલાઇન પાકિસ્તાન ઇન્ટરનેશનલ એરલાઇન્સ (PIA) વેચવા જઇ રહ્યું છે. ચાર પ્રી-ક્વોલિફાઇડ બિડમાં ફૌજી ફર્ટિલાઇઝર કંપની લિમિટેડનો પણ સમાવેશ થાય છે, જે પાકિસ્તાન આર્મી દ્વારા નિયંત્રિત ફૌજી ફાઉન્ડેશનનો ભાગ છે. વડા પ્રધાન શહેબાઝ શરીફને ટાંકીને બહાર પાડવામાં આવેલા નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે પીઆઈએની બિડિંગ 23 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ થશે, અને તેનું તમામ મીડિયા ચેનલો પર જીવંત પ્રસારણ કરવામાં આવશે.
ડૉન અખબાર અનુસાર, PIAમાં હિસ્સાનું 51% થી 100% સુધી વિનિવેશ એ IMFના નવા $7 બિલિયન બેલઆઉટ પેકેજની મુખ્ય શરતોમાંની એક છે. ખાનગીકરણ પ્રધાન મુહમ્મદ અલીએ ગયા મહિને રોઇટર્સને જણાવ્યું હતું કે આ વર્ષે ખાનગીકરણથી રૂ. 86 અબજની કમાણી કરવાનો લક્ષ્યાંક નિર્ધારિત કરવામાં આવ્યો છે, જીઓ ટીવીએ અહેવાલ આપ્યો છે. PIAની અંતિમ બિડમાં, સરકારને કુલ આવકમાંથી માત્ર 15% જ મળશે, બાકીની રકમ ખરીદનાર કંપની પાસે રહેશે.
ડૉન અનુસાર, PIAનું ડિસઇન્વેસ્ટમેન્ટ છેલ્લા બે દાયકામાં પાકિસ્તાનનું પ્રથમ મોટું ખાનગીકરણ પગલું હશે. વેચાણ માટે ચાર બિડ પ્રી-ક્વોલિફાય કરવામાં આવી છે…
- લકી સિમેન્ટ કન્સોર્ટિયમ
- આરીફ હબીબ કોર્પોરેશન કન્સોર્ટિયમ
- ફૌજી ફર્ટિલાઇઝર કંપની લિમિટેડ
- એર બ્લુ લિમિટેડ
તમને જણાવી દઈએ કે ફૌજી ફર્ટિલાઇઝર ફૌજી ફાઉન્ડેશનનો એક ભાગ છે, જે આજે પાકિસ્તાનનું સૌથી મોટું કોર્પોરેટ સામ્રાજ્ય બની ગયું છે. એવા દેશમાં જ્યાં દરેક ક્ષેત્રમાં સૈન્યનો પ્રભાવ છે, વર્તમાન સૌથી શક્તિશાળી વ્યક્તિ, આર્મી ચીફ જનરલ અસીમ મુનીર ફૌજી, ફાઉન્ડેશનના સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સમાં સીધા સામેલ નથી, પરંતુ તેઓ ક્વાર્ટરમાસ્ટર જનરલ (QMG) ની નિમણૂક કરે છે, જે ફાઉન્ડેશનના બોર્ડના મુખ્ય સભ્ય છે. આ રીતે, જનરલ મુનીર સંસ્થાકીય નિયંત્રણ દ્વારા લશ્કરી પાયા પર પરોક્ષ પરંતુ સંપૂર્ણ પ્રભાવ ધરાવે છે.
PIAનું ડિસઇન્વેસ્ટમેન્ટ પાકિસ્તાન માટે પણ મહત્વનું છે કારણ કે તે તેના દેવું ચૂકવવા માટે નવી લોન લેતું રહે છે. નાણાકીય ગેરવ્યવસ્થાના વર્ષોના કારણે તે 2023 માં ડિફોલ્ટની અણી પર હતું. તેનો સૌથી મોટો ખર્ચ સંરક્ષણ દળો પર થાય છે. સપ્ટેમ્બર 2024માં IMFનો $7 બિલિયનનો નવો પ્રોગ્રામ મંજૂર કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં $1 બિલિયન તરત જ મળ્યા હતા, બાકીની રકમ ત્રણ વર્ષમાં મળવાની છે. પાકિસ્તાન, તેની કથળતી અર્થવ્યવસ્થા સાથે, આજે IMFનો પાંચમો સૌથી મોટો દેવાદાર દેશ છે અને તેણે 1958 થી 20 થી વધુ વખત IMF પાસેથી લોન લીધી છે.

