જ્યારે અમેરિકી દળો વેનેઝુએલાની રાજધાનીમાં ઘૂસી ગયા હતા અને રાષ્ટ્રપતિ નિકોલસ માદુરોનું અપહરણ કર્યું હતું, તેના થોડા કલાકો પહેલાં જ તેઓ ચીનના વિશેષ દૂતને મળ્યા હતા. વેનેઝુએલા સાથે ચીનના વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક સંબંધો ખૂબ જ ગાઢ રહ્યા છે. અમેરિકા પછી ચીન વેનેઝુએલાના બીજા સૌથી મોટા વેપારી ભાગીદાર છે. આવી સ્થિતિમાં નિકોલસ માદુરોની ધરપકડ અને વેનેઝુએલાના તેલ અને બજાર પર અમેરિકન નિયંત્રણથી ચીન ચોંકી ગયું છે. ખાસ કરીને આનાથી ચીનને મોટું નુકસાન થશે, જે અંતર્ગત અમેરિકાએ એવી શરત મૂકી છે કે વેનેઝુએલાના માર્કેટમાં માત્ર અમેરિકન સામાન જ સપ્લાય કરવામાં આવશે. આવી સ્થિતિમાં ચીનના હાથમાંથી એક મોટું બજાર છીનવાઈ ગયું છે.
તેમ છતાં, આ મુશ્કેલ પરિસ્થિતિમાં પણ ચીન માટે ઘણી આશા છે. વાસ્તવમાં, નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સરકાર મનરો સિદ્ધાંતને ટાંકીને કહી રહી છે કે લેટિન અમેરિકાના એક ભાગ પર તેમના દેશનો અધિકાર છે. આ જ દલીલને આગળ લઈ જઈએ તો તાઈવાન પર ચીનનો દાવો મજબૂત થઈ શકે છે. મનરો સિદ્ધાંત 19મી સદીમાં ચર્ચામાં હતો. ગયા વર્ષે ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા પ્રકાશિત રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા નીતિમાં લાંબા સમય બાદ આનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. આ નીતિ હેઠળ અમેરિકા એવા લેટિન અમેરિકન દેશો પર પોતાનો દાવો જમાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે, જેમની પાસે મોટી સંખ્યામાં સંસાધનો છે.
આવી સ્થિતિ ચીનને ઉશ્કેરવા અને મજબૂત બનાવનારી છે કે જો અમેરિકા વેનેઝુએલા પર નિયંત્રણ સ્થાપિત કરી શકે છે તો ચીન તાઈવાનમાં આવું કેમ ન કરી શકે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા વેનેઝુએલાને ચીન, ઈરાન, રશિયા અને ક્યુબા સાથેના સંબંધો તોડી નાખવાની સતત ધમકીઓ આપવામાં આવી રહી હતી. ત્યાર બાદ જ તેને તેલ ઉત્પાદન માટે પરવાનગી આપી શકાય છે.
ટ્રમ્પે વ્યક્ત કર્યો હતો વાંધો – ચીન વેનેઝુએલામાં આટલું રોકાણ કેમ કરી રહ્યું છે?
ટ્રમ્પ સતત વાંધો ઉઠાવી રહ્યા હતા કે ચીન વેનેઝુએલામાં આટલા મોટા પાયે રોકાણ કેમ કરી રહ્યું છે. એટલું જ નહીં, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પ્રશાસને હવે ગ્રીનલેન્ડ પર દાવો પણ કર્યો છે અને તેના કારણે યુરોપમાં પણ તણાવની સ્થિતિ સર્જાઈ છે. હવે તેનાથી તાઈવાનને લઈને ચીન પણ મજબૂત બન્યું છે. તે પોતાની સુરક્ષા અને એકીકૃત ચીનના નામે તાઈવાન પર પણ હુમલો કરી શકે છે.
