અમેરિકાએ દાવો કર્યો છે કે તેણે નાઈજીરિયામાં એક મોટી સૈન્ય કાર્યવાહી દરમિયાન આતંકવાદી સંગઠન ISISના બીજા સૌથી મોટા નેતા અબુ-બિલાલ અલ-મિનુકીને મારી નાખ્યો છે. આ ઓપરેશન અમેરિકન આર્મી અને નાઈજીરીયન સુરક્ષા દળો દ્વારા સંયુક્ત રીતે હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યવાહી વિશે માહિતી આપતાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે આ મિશન ખૂબ જ ગુપ્ત અને પડકારજનક હતું, જેને કેટલાય મહિનાની ગુપ્તચર દેખરેખ બાદ સફળ બનાવવામાં આવ્યું હતું.
ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રુથ સોશિયલ પર પોસ્ટ કરીને કહ્યું કે અબુ-બિલાલ આફ્રિકામાં ગુપ્ત રીતે પોતાનું નેટવર્ક ચલાવી રહ્યો હતો અને તેને લાગ્યું કે તે સુરક્ષા એજન્સીઓની પકડથી દૂર છે. જો કે, અમેરિકન ગુપ્તચર એજન્સીઓ તેની ગતિવિધિઓ પર સતત નજર રાખી રહી હતી. તેમણે કહ્યું કે આ ઓપરેશન આતંકવાદ સામેની વૈશ્વિક લડાઈમાં એક મોટી સફળતા છે અને તેનાથી આઈએસઆઈએસના આંતરરાષ્ટ્રીય નેટવર્કને મોટો ફટકો પડ્યો છે.
અબુ-બિલાલ અલ-મિનુકી કોણ હતા?
અબુ-બિલાલ અલ-મિનુકીને વૈશ્વિક સ્તરે ISISનો બીજો સૌથી પ્રભાવશાળી નેતા માનવામાં આવતો હતો. તેનું બીજું નામ પણ અબુ બકર ઇબ્ને મોહમ્મદ ઇબ્ન અલી અલ-મૈનુકી હોવાનું કહેવાય છે. સુરક્ષા એજન્સીઓના જણાવ્યા અનુસાર તે આફ્રિકાના સાહેલ ક્ષેત્રમાં લાંબા સમયથી સક્રિય હતો અને ત્યાંથી આતંકી ગતિવિધિઓને અંજામ આપતો હતો.
નિષ્ણાતોના મતે, અલ-મિનુકી માત્ર ફિલ્ડ કમાન્ડર જ નહોતો, પરંતુ તેણે ISISના ઘણા આતંકવાદી મોડ્યુલ વચ્ચે સંકલન કરવાનું પણ કામ કર્યું હતું. તે આતંકવાદીઓને શસ્ત્રો, ભંડોળ અને વ્યૂહાત્મક સૂચનાઓ પહોંચાડવા માટે જવાબદાર હતો. આ જ કારણ હતું કે અમેરિકન એજન્સીઓ તેને ISISની સૌથી ખતરનાક કડીઓમાંની એક માને છે.
શા માટે સાહેલ પ્રદેશ આતંકવાદીઓનો મોટો અડ્ડો છે?
સાહેલ એ આફ્રિકાનો વિશાળ લેન્ડમાસ છે, જે એટલાન્ટિક મહાસાગરથી લાલ સમુદ્ર સુધી વિસ્તરેલો છે. આ વિસ્તાર સહારા રણ અને દક્ષિણ આફ્રિકાના લીલાછમ ભાગો વચ્ચે સ્થિત છે. આ પ્રદેશમાં સેનેગલ, મોરિટાનિયા, માલી, બુર્કિના ફાસો, નાઈજર, નાઈજીરિયા, ચાડ અને સુદાન જેવા દેશોનો સમાવેશ થાય છે.
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં આ વિસ્તાર આતંકવાદી સંગઠનોનો મોટો અડ્ડો બની ગયો છે. સરહદી વિસ્તારોમાં રાજકીય અસ્થિરતા, નબળી સુરક્ષા વ્યવસ્થા અને સરકારી નિયંત્રણના અભાવનો લાભ લઈને ISIS અને તેની સાથે જોડાયેલા જૂથો અહીં વધુને વધુ મજબૂત બન્યા છે. આ જ કારણ છે કે અમેરિકા અને પશ્ચિમી દેશોની સુરક્ષા એજન્સીઓ આ વિસ્તાર પર સતત નજર રાખી રહી છે.
ISISના પશ્ચિમ આફ્રિકાના નેટવર્કનો મોટો ચહેરો હતો
અહેવાલો અનુસાર, અબુ-બિલાલ ISISના પશ્ચિમ આફ્રિકા સંગઠન ISWAP એટલે કે ઈસ્લામિક સ્ટેટ પશ્ચિમ આફ્રિકા પ્રાંતનો મહત્વપૂર્ણ કમાન્ડર હતો. તે ખાસ કરીને લેક ચાડ પ્રદેશમાં સક્રિય હતો, જ્યાંથી ઘણા આતંકવાદી હુમલાઓનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.
એવું કહેવાય છે કે તેણે વિવિધ આતંકવાદી જૂથો વચ્ચે સંપર્ક જાળવી રાખ્યો હતો અને ISISના ટોચના નેતૃત્વ તરફથી સ્થાનિક આતંકવાદીઓને સૂચનાઓ પહોંચાડી હતી. આ સિવાય તેણે નવા લડવૈયાઓની ભરતી કરવામાં અને આતંકવાદી હુમલાઓ માટે આર્થિક મદદ એકઠી કરવામાં પણ મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.
અમેરિકાએ તેને વૈશ્વિક આતંકવાદી જાહેર કર્યો હતો
અમેરિકા લાંબા સમયથી અબુ-બિલાલને મોટો ખતરો માનતું હતું. જૂન 2023 માં, યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે તેમને “વિશેષ નિયુક્ત વૈશ્વિક આતંકવાદી” જાહેર કર્યા. આ યાદીમાં સમાવેશ કરવાનો અર્થ એ છે કે અમેરિકા સંબંધિત વ્યક્તિને વૈશ્વિક સુરક્ષા માટે ગંભીર ખતરો માને છે.
આ પછી અમેરિકન એજન્સીઓએ તેની ગતિવિધિઓ પર નજર વધારી દીધી. એવું માનવામાં આવે છે કે તાજેતરનું ઓપરેશન એ જ લાંબા અભિયાનનો એક ભાગ હતું, જેના હેઠળ અમેરિકા ISISના મોટા નેતાઓને નિશાન બનાવી રહ્યું છે.
ISISને કેટલો મોટો ફટકો?
અમેરિકન અધિકારીઓનું માનવું છે કે અબુ-બિલાલનું મોત ISIS માટે મોટી ખોટ છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં આફ્રિકામાં ISIS સંબંધિત સંગઠનોની ગતિવિધિઓ ઝડપથી વધી હતી અને નાઈજીરિયા સહિત ઘણા દેશોમાં સતત આતંકવાદી હુમલાઓ થઈ રહ્યા હતા.
અલ-મિનુકી જેવા મોટા કમાન્ડરની હત્યા સંસ્થાની વ્યૂહાત્મક ક્ષમતાને અસર કરી શકે છે. જો કે, એવું પણ માનવામાં આવે છે કે ISIS જેવા સંગઠનો વારંવાર નવા નેતાઓને લાવીને તેમના નેટવર્કને ફરીથી સક્રિય કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. આવી સ્થિતિમાં, આફ્રિકામાં આતંકવાદ સામેની લડાઈને હજી સમાપ્ત કરવાનું વિચારી શકાય નહીં.
આ પણ વાંચો – ઈરાન પાસે પરમાણુ હથિયાર ન હોવા જોઈએ… ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું- ચીન પણ આ સાથે સહમત છે
