મધ્ય પૂર્વમાં વધી રહેલા તણાવ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની નાકાબંધીના કારણે વિશ્વ ફરી એકવાર તણાવમાં છે. આ તણાવ વચ્ચે બ્રિટને અમેરિકા-ઈઝરાયલનો પર્દાફાશ કર્યો છે. બ્રિટનના નાણા પ્રધાન રશેલ રીવસે ઈરાન યુદ્ધને લઈને અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ તરફથી સ્પષ્ટ એક્ઝિટ પ્લાન અથવા ઉદ્દેશ્યોના અભાવ પર ઊંડી નિરાશા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે કહ્યું કે ઈરાન દ્વારા સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝને આંશિક રીતે બંધ કર્યા પછી પણ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ પાસે કોઈ નક્કર યોજના હોય તેવું લાગતું નથી, જે અત્યંત નિરાશાજનક છે. સ્પેનના અર્થતંત્ર પ્રધાન કાર્લોસ કુએર્પો સાથેના એક કાર્યક્રમમાં, રીવેસે જણાવ્યું હતું કે હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ બંધ થવાની અપેક્ષા પહેલેથી જ હતી, પરંતુ આગળ શું કરવું તેની કોઈ દૃશ્યમાન યોજના નથી. આ સ્થિતિ ખૂબ જ નિરાશાજનક છે.
રીવસે વધુમાં ચેતવણી આપી હતી કે મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે ઊર્જાના ભાવમાં વધારો થવાથી બ્રિટિશ ઘરો અને વ્યવસાયો પર વધારાનો બોજ પડશે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે સરકાર દ્વારા પૂરી પાડવામાં આવતી કોઈપણ સહાય ઘરની આવકના આધારે લક્ષિત કરવામાં આવશે, એટલે કે તે જરૂરિયાતમંદો સુધી મર્યાદિત રહેશે. જુલાઈમાં સ્થાનિક ઉર્જા બિલમાં વધારો થવાની સંભાવના છે. રીવેસે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે કોને મદદ મળશે તે કહેવું બહુ વહેલું છે. અમે એવી રીતો શોધી રહ્યા છીએ કે જેમાં અમે લોકોને તેમની ઘરની આવકના આધારે મદદ કરી શકીએ. આ દરમિયાન, બ્રિટિશ નાણામંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ઈરાન સંઘર્ષ બ્રિટન માટે અનિચ્છનીય બોજ છે, પરંતુ સરકાર પરિસ્થિતિનો સામનો કરવા માટે તૈયાર છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ સાથે હોર્મુઝમાં નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા સુનિશ્ચિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
યુદ્ધ અને શાંતિ બંને માટે તૈયાર
બીજી તરફ ઈરાને સ્પષ્ટ કહ્યું કે જો અમેરિકા તેની ‘ગેરકાયદે માંગણીઓ’થી દૂર રહે છે અને તેહરાનની શરતો સ્વીકારે છે તો ઈરાન શાંતિ મંત્રણાનો બીજો રાઉન્ડ શરૂ કરવા તૈયાર છે. ઈરાન તરફથી આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે અમેરિકાએ ઈરાનના બંદરો પર નાકાબંધી લગાવી દીધી છે, જેના કારણે ક્ષેત્રીય તણાવમાં વધુ વધારો થયો છે. પાકિસ્તાનની રાજધાની ઈસ્લામાબાદમાં રવિવારે પૂર્ણ થયેલી 21 કલાક લાંબી મંત્રણા અનિર્ણિત રહી. અમેરિકા અને ઈરાન બંને આ મડાગાંઠ માટે એકબીજાને દોષી ઠેરવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.
ઈરાની એમ્બેસીમાં પત્રકારો સાથે વાત કરતા ભારતમાં ઈરાનના રાજદૂત મોહમ્મદ ફતાલીએ કહ્યું કે જો તમે રાજદ્વારી પ્રક્રિયામાં પ્રગતિ ઈચ્છતા હોવ તો બંને પક્ષોએ વાટાઘાટો કરવા અને ગેરકાયદેસર માંગણીઓ ટાળવા માટે તૈયાર રહેવું પડશે. આ દરમિયાન, તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે અમારા ઉચ્ચ અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અમે શાંતિ અને મંત્રણા માટે તૈયાર છીએ, પરંતુ એ પણ જાણીએ છીએ કે ઈરાન યુદ્ધ માટે સંપૂર્ણ રીતે તૈયાર છે. ફતાલીએ કહ્યું કે તેઓ ત્રણ-ચાર દિવસમાં યુદ્ધ ખતમ કરવા માગે છે, પરંતુ યુદ્ધનો સમયગાળો, અવકાશ અને ભૌગોલિક સ્થિતિ અમારા નિયંત્રણમાં છે. તમે 42 દિવસના યુદ્ધ પછી વર્તમાન પરિસ્થિતિ જોઈ રહ્યા છો.
