બ્રિક્સ સમિટ 2026: ભારતમાં BRICS સમિટ 2026નું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે અને આ સમૂહનો પ્રભાવ વિશ્વમાં સતત વધી રહ્યો છે. આવી સ્થિતિમાં પાકિસ્તાન પણ બ્રિક્સનો ભાગ બનવાની કોશિશ કરી રહ્યું છે. પાકિસ્તાને 2023માં સભ્યપદ માટે અરજી કરી હતી, પરંતુ હજુ સુધી તેના પ્રયાસો સફળ થયા નથી. તેને ચીન અને રશિયા જેવા દેશોનું સમર્થન પણ મળ્યું હતું, પરંતુ ભારતના વાંધાને કારણે તેનું સભ્યપદ આગળ વધી શક્યું ન હતું.
પાકિસ્તાન બ્રિક્સમાં સામેલ થવા માંગે છે
BRICSની શરૂઆત બ્રાઝિલ, રશિયા, ભારત, ચીન અને દક્ષિણ આફ્રિકા સાથે થઈ હતી. આ ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓનો એક મહત્વપૂર્ણ જૂથ છે. બાદમાં ઇજિપ્ત, ઇથોપિયા, ઇરાન અને સંયુક્ત આરબ અમીરાતને નવા સભ્યો તરીકે સામેલ કરવામાં આવ્યા હતા.
પાકિસ્તાન પણ ઘણા સમયથી આ ગ્રુપમાં સામેલ થવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. રિપોર્ટ અનુસાર લગભગ 29 દેશોએ BRICSમાં સામેલ થવા માટે અરજી કરી છે અને તેમાં પાકિસ્તાન પણ સામેલ છે. પાકિસ્તાનના રસનું એક મોટું કારણ તેની આર્થિક મુશ્કેલીઓ છે. પાકિસ્તાન ઈકોનોમિક સર્વે અનુસાર દેશનો જીડીપી ગ્રોથ 3.70 ટકા હતો.
ભારતની ‘ના’ સૌથી મોટી અડચણ બની
બ્રિક્સમાં નવા દેશને સભ્ય બનાવવા માટે તમામ વર્તમાન સભ્યોની સંમતિ જરૂરી છે. આવી સ્થિતિમાં, એક દેશની અસંમતિ પણ સભ્યપદ બંધ કરી શકે છે. પાકિસ્તાનના મામલામાં ભારતનો વાંધો સૌથી મોટો અવરોધ છે.
પાકિસ્તાનને આશા છે કે બ્રિક્સમાં જોડાવાથી તેને મોટા દેશો સાથે આર્થિક સહયોગ વધારવામાં મદદ મળશે અને નવા ફંડિંગ વિકલ્પો મળશે. આર્થિક સંકટ વચ્ચે તે વિશ્વ બેંક અને IMF પરની પોતાની નિર્ભરતા પણ ઘટાડવા માંગે છે. જો કે ભારતના વિરોધને કારણે તેની સભ્યતાનો મામલો હજુ આગળ વધ્યો નથી.
ન્યૂ ડેવલપમેન્ટ બેંકમાં પણ પાકિસ્તાનનો હિસ્સો છે
નિક્કી એશિયાના રિપોર્ટ અનુસાર, પાકિસ્તાને બ્રિક્સ સાથે સંકળાયેલ ન્યૂ ડેવલપમેન્ટ બેંકમાં લગભગ $580 મિલિયનની હિસ્સેદારી ખરીદી છે. આની પાછળ પાકિસ્તાનનો ઉદ્દેશ્ય ભંડોળના નવા માર્ગો શોધવા અને આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય સંસ્થાઓ પર નિર્ભરતા ઘટાડવાનો હોવાનું કહેવાય છે.
બ્રિક્સના વધતા પ્રભાવથી પાકિસ્તાનની આશા
પાકિસ્તાને એવા સમયે બ્રિક્સમાં સામેલ થવાના પ્રયાસો શરૂ કર્યા જ્યારે ગ્લોબલ સાઉથમાં આ સમૂહનો પ્રભાવ ઝડપથી વધી રહ્યો હતો. વિસ્તરણ પછી, વિશ્વની લગભગ 49 ટકા વસ્તી બ્રિક્સમાં જોડાઈ છે. તે જ સમયે, પીપીપીના આધારે, આ જૂથ વિશ્વના જીડીપીના લગભગ 40 ટકાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
બ્રિક્સ દેશો સાથે ભારતનો વેપાર પણ વધ્યો છે. આ દેશોમાં ભારતની નિકાસ $64.3 બિલિયનથી 48.8 ટકા વધીને $95.7 બિલિયન થઈ છે.
પાકિસ્તાને 2023માં અરજી કરી હતી
પાકિસ્તાને નવેમ્બર 2023 માં BRICS સભ્યપદ માટે અરજી કરવાની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરી હતી. તે સમયે પાકિસ્તાની વિદેશ કાર્યાલયના પ્રવક્તાએ કહ્યું હતું કે પાકિસ્તાન ગ્લોબલ સાઉથના આ મહત્વપૂર્ણ જૂથનો ભાગ બનવા માંગે છે. પાકિસ્તાને કહ્યું કે બ્રિક્સના મોટાભાગના સભ્ય દેશો સાથે તેના સારા સંબંધો છે.
ચીન અને રશિયાનો પણ સાથ મળ્યો
પાકિસ્તાનના પ્રયાસોને ચીન અને રશિયાનું સમર્થન પણ મળ્યું. રશિયામાં પાકિસ્તાનના રાજદૂત મુહમ્મદ ખાલિદ જમાલીએ રશિયન સમાચાર એજન્સી TASSને જણાવ્યું હતું કે પાકિસ્તાન બ્રિક્સ સભ્ય દેશો પાસેથી તેના પક્ષમાં સમર્થન મેળવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. તેમણે રશિયા પાસેથી સમર્થન મેળવવાની વાત પણ કરી હતી.
આમ છતાં પાકિસ્તાનની સદસ્યતા આજ સુધી થઈ શકી નથી. તેનું કારણ બ્રિક્સમાં નવા સભ્યને સામેલ કરવા માટે જરૂરી સર્વસંમતિ છે. ભારતના વાંધાને કારણે પાકિસ્તાનનો પ્રવેશ માર્ગ હજુ પણ બંધ છે.
આ પણ વાંચો-બ્રિક્સ 2026: મોદી-જિનપિંગ બેઠકથી લઈને ગાલા ડિનર સુધી…આજની બ્રિક્સ સમિટનું સંપૂર્ણ શેડ્યૂલ
