પાકિસ્તાની ટ્રાન્સજેન્ડર એક્ટિવિસ્ટ હિના બલોચનો એક વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર ઝડપથી વાયરલ થઈ રહ્યો છે. આ વીડિયોએ પાકિસ્તાનમાં મોટો વિવાદ ઉભો કર્યો છે. વીડિયોમાં હિનાએ દાવો કર્યો છે કે પાકિસ્તાનમાં કોઈ ‘સીધુ’ (વિષમલિંગી) નથી અને દેશની આખી વસ્તી કાં તો ગે અથવા બાયસેક્સ્યુઅલ છે. તેમની દલીલ છે કે પાકિસ્તાનમાં લોકો સામાજિક દબાણ, ધર્મ અને પારિવારિક સન્માનની આડમાં પોતાની જાતીયતાને છુપાવે છે.
પાકિસ્તાની સમાજનું ‘ઓપન સિક્રેટ’
‘ક્વિર ગ્લોબલ’ને આપેલા તાજેતરના ઈન્ટરવ્યુમાં હિના બલોચે પાકિસ્તાની સમાજની આ સ્થિતિને ‘ઓપન સિક્રેટ’ ગણાવી હતી. તેણે કહ્યું, ‘હું માનું છું કે પાકિસ્તાનની અડધાથી વધુ વસ્તી વાસ્તવમાં ગે છે. તેઓ ખુલ્લેઆમ કહેવા માંગતા નથી. મને લાગે છે કે પાકિસ્તાનની 80 ટકા વસ્તી ગે છે અને બાકીની 20 ટકા બાઇસેક્સ્યુઅલ છે. તેથી મને નથી લાગતું કે પાકિસ્તાનમાં કોઈ પણ જાતિયતાના સંદર્ભમાં ‘સીધું’ છે.
ધર્મ અને સંસ્કૃતિનું આવરણ
બલોચે દલીલ કરી હતી કે ઘણા લોકો તેમના જાતીય અભિગમને દબાવી દે છે અથવા નકારે છે. તેમના બાળપણના અનુભવોનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે કહ્યું કે, ‘લોકો તેને નકારશે, તેઓ તેમાં ધર્મ લાવશે, તેઓ સંસ્કૃતિને ટાંકશે, પરંતુ તે એક ખુલ્લું રહસ્ય છે.’
તેણીના અંગત અનુભવો શેર કરતી વખતે, હિના બલોચે કહ્યું કે તેણીનો અંગત સંઘર્ષ લૈંગિકતા વિશે ઓછો હતો, પરંતુ તેણીના લિંગ અભિવ્યક્તિ વિશે વધુ હતો. તેણીએ કહ્યું, ‘હું હંમેશા ચિંતિત રહેતી હતી કે લિપસ્ટિક કેવી રીતે લગાવવી જેથી મને મારા પરિવાર તરફથી અપશબ્દો સાંભળવા ન પડે. હું સ્ત્રીઓના કપડાં અને ઝવેરાત કેવી રીતે પહેરી શકું જેથી મને માર ન પડે?’
સમુદાયનું શોષણ
તેમણે પાકિસ્તાનના ‘ખ્વાજા સારા’ (ટ્રાન્સજેન્ડર) સમુદાય દ્વારા સામનો કરવામાં આવતી પ્રણાલીગત અને સામાજિક પડકારોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે આ સમુદાયના ઘણા લોકોને ભીખ માંગવા, લગ્નમાં નૃત્ય કરવા અથવા સેક્સ વર્ક (વેશ્યાવૃત્તિ) જેવી મર્યાદિત અને શોષણકારી નોકરીઓ માટે ફરજ પાડવામાં આવે છે.
