હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર ચાલી રહેલ વૈશ્વિક તણાવ હવે નવા અને ખતરનાક વળાંક પર પહોંચી ગયો છે. એક તરફ ઈરાને બેફામ કહી દીધું છે કે આ મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ સંપૂર્ણપણે તેના નિયંત્રણમાં છે, તો બીજી તરફ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠક બાદ આ ગંભીર સંકટ પર મૌન જાળવી રાખ્યું છે. અમેરિકાએ એવો પણ સંકેત આપ્યો છે કે જો ઈરાન તેનું પાલન નહીં કરે તો સૈન્ય વિકલ્પ પર પુનર્વિચાર થઈ શકે છે.
ઈરાની સંસદના સ્પીકર મોહમ્મદ બાઘર ગાલબાફે સ્પષ્ટતા કરી છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર તેહરાનનું વર્ચસ્વ ચાલુ છે. તેમણે અમેરિકાને ચેતવણી આપી હતી કે જો વોશિંગ્ટન ઈરાનના બંદરોની ઘેરાબંધી ખતમ નહીં કરે તો આ માર્ગ પરથી અવરજવર પર વધુ કડક નિયંત્રણો લાદવામાં આવશે. ગેલબૉફે દરિયામાંથી ખાણો દૂર કરવાના અમેરિકન પ્રયાસોનો નિર્ણાયક રીતે સામનો કરવાનો પણ દાવો કર્યો હતો. તેણે તેને વર્તમાન યુદ્ધવિરામનું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું. નોંધનીય છે કે ગલબાફનું આ નિવેદન રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના એ દાવાઓનું સીધું ઇનકાર છે જેમાં ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે ઈરાન અમેરિકન સહાયથી ખાણો હટાવી રહ્યું છે.
સિચ્યુએશન રૂમમાં બેઠક અને ટ્રમ્પનું મૌન
ઈરાન દ્વારા હોર્મુઝને ફરીથી બંધ કરીને જહાજો પર ગોળીબાર કર્યાના સમાચાર બાદ વોશિંગ્ટનમાં ખળભળાટ મચી ગયો હતો. વ્હાઇટ હાઉસના સિચ્યુએશન રૂમમાં ઉચ્ચ સ્તરીય ઇમરજન્સી બેઠક યોજાઇ હતી. વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ જેડી વેન્સ, સેક્રેટરી ઑફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયો અને સંરક્ષણ પ્રધાન પીટ હેગસેથ જેવા ટોચના અધિકારીઓએ બેઠકમાં હાજરી આપી હતી. આશ્ચર્યની વાત એ હતી કે આટલી ગંભીર ચર્ચા બાદ રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે કોઈ સત્તાવાર નિવેદન બહાર પાડ્યું ન હતું અને તેઓ ગોલ્ફ રમવા નીકળી ગયા હતા. આ પહેલા તેમણે ઈરાનના વલણને હળવાશથી લીધું હતું અને કહ્યું હતું કે તેહરાન હોર્મુઝના મુદ્દે કેટલીક ચાલાકી બતાવી રહ્યું છે.
તમને એ પણ જણાવી દઈએ કે વ્હાઇટ હાઉસના સલાહકાર સ્ટીફન મિલરે કહ્યું કે અમેરિકા ઈરાન સાથે વ્યવહાર કરવા માટે સંભવિત સૈન્ય કાર્યવાહી સહિત તમામ વિકલ્પો પર વિચાર કરી રહ્યું છે. ફોક્સ ન્યૂઝ સાથે વાત કરતા મિલરે કહ્યું કે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ તેહરાન સાથે ચાલી રહેલી વાટાઘાટોને આકાર આપવામાં સંપૂર્ણ રીતે સામેલ છે. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકા શાંતિ અને સ્થિરતા ઈચ્છે છે, પરંતુ ભારપૂર્વક કહ્યું કે તે ઈરાન પરમાણુ હથિયારો પ્રાપ્ત કરે તે સ્વીકારશે નહીં.
દરિયામાં જોખમ વધી રહ્યું છે
ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અરાઘચીના અગાઉના દાવાઓથી વિપરિત, હવે જમીની સ્થિતિ એવી છે કે ઈરાને આ જળમાર્ગ પર પોતાની પકડ મજબૂત કરી લીધી છે. જહાજો પર ગોળીબારની ઘટનાઓ અને દરિયાઈ ખાણોના જોખમે આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ કંપનીઓની ઊંઘ હરામ કરી દીધી છે.
