ઈરાનના દિવંગત સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં સામેલ થયેલા રશિયાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ મેદવેદેવે મોટું નિવેદન આપ્યું છે. તેણે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝને ઈરાનનું થર્મોન્યુક્લિયર હથિયાર ગણાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે આ યુદ્ધમાં ઈરાને જે રીતે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝનો ઉપયોગ કર્યો તે વ્યૂહાત્મક શક્તિનું પ્રદર્શન હતું. તેમણે કહ્યું કે ઈરાને આ યુદ્ધમાં એક એવા હથિયારની શોધ કરી છે જે કોઈ પણ રીતે પરમાણુ હથિયારથી ઓછું નથી.
ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં હાજરી આપ્યા બાદ પોતાના નિવેદનમાં મેદવેદેવે ઈરાનની લડાઈ ક્ષમતાની પણ પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે ઈરાને હોર્મુઝ પર તેનું નિયંત્રણ બતાવીને સાબિત કર્યું કે તે આ ક્ષેત્રમાં કેટલી મોટી શક્તિ છે. તેમણે કહ્યું, “યુદ્ધ દરમિયાન, ઈરાને ચોક્કસપણે જહાજોની અવરજવર પર રોક લગાવીને તેની વ્યૂહાત્મક શક્તિ દર્શાવી છે. હવે વિશ્વમાં ચર્ચાઓ અને સમજૂતીઓ થઈ રહી છે કે ભવિષ્યમાં ઈરાન અહીં શું કરશે અને હોર્મુઝ કેવી રીતે કામ કરશે.”
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નિયંત્રણ એ પરમાણુ હથિયાર જેવું છે – મેદવેદેવ
ભૂતપૂર્વ રશિયન રાષ્ટ્રપતિએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર ઈરાનના કબજાની પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે આ જળ વિસ્તાર પર ઈરાનના કબજાને કારણે તેને પરમાણુ હથિયાર કરતાં પણ વધુ શક્તિ મળી છે. તેમણે કહ્યું, “હું માનું છું કે ઈરાન પાસે હવે માત્ર પરમાણુ શસ્ત્રો નથી, પરંતુ થર્મોન્યુક્લિયર શસ્ત્રો પણ છે. તે શસ્ત્ર હોર્મુઝની સ્ટ્રેટ છે. કોઈપણ વૈશ્વિક સંઘર્ષની સ્થિતિમાં તેનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.”
અમેરિકાએ માત્ર પરમાણુ શસ્ત્રો માટે ઈરાન પર હુમલો કર્યો હતો
ઉલ્લેખનીય છે કે અમેરિકા દાયકાઓથી સતત ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર ન બનાવવાની ચેતવણી આપી રહ્યું છે. ઈરાન પણ આ મુદ્દે પોતાનો અભિપ્રાય સ્પષ્ટ કરતું રહ્યું છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ બરાક ઓબામાએ ઈરાન સાથે સંધિ કરીને તેહરાનને અમુક હદ સુધી રોકી રાખ્યું હતું. પરંતુ તેમના પ્રથમ કાર્યકાળ દરમિયાન ટ્રમ્પે અમેરિકાને આ સંધિમાંથી બહાર કાઢ્યું હતું. અહેવાલો અનુસાર, આ પછી ઈરાને તેના પરમાણુ કાર્યક્રમને ઝડપથી આગળ વધાર્યો.
બીજી ટર્મ માટે આવેલા ટ્રમ્પે ઈરાનને સતત ધમકીઓ આપી હતી. 28 એપ્રિલે શાંતિ વાટાઘાટો દરમિયાન અમેરિકા અને ઈઝરાયેલે સાથે મળીને ઈરાન પર હુમલો કર્યો હતો. ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા અને તેમના સુરક્ષા દળો પહેલા જ દિવસે માર્યા ગયા હતા. આ પછી ઘણા દિવસો સુધી યુદ્ધ ચાલુ રહ્યું. આ પછી ઈરાને પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકન ઠેકાણા પર હુમલો કર્યો. સતત યુદ્ધો પછી, ઈરાને હોર્મુઝ પર નિયંત્રણો લાદ્યા અને સમગ્ર વિશ્વ ઊર્જા સંકટનો સામનો કરવાનું શરૂ કર્યું. થોડા દિવસો સુધી વિચારીને યુદ્ધમાં ઉતરેલા અમેરિકા માટે આ એક મોટું સંકટ હતું. એક મહિનાના યુદ્ધ પછી, ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે શાંતિ વાટાઘાટો તરફ આગળ વધવાનું શરૂ કર્યું. બાદમાં, પાકિસ્તાનની મધ્યસ્થી દ્વારા, બંને વચ્ચે શાંતિ હાંસલ કરવામાં આવી હતી પરંતુ હજુ પણ સમજૂતી દૂર જણાઈ રહી છે.
