દિલ્હીના લાલ કિલ્લા વિસ્તારમાં 10 નવેમ્બરે થયેલા વિસ્ફોટની તપાસમાં નવો વળાંક આવ્યો છે. NIAએ સહ-ષડયંત્રકાર જાસિર બિલાલ વાની ઉર્ફે ડેનિશની ઓળખ કરી અને કહ્યું કે હુમલાખોરોએ મોટા ડ્રોન હુમલાની યોજના બનાવી હતી, જે હમાસની વ્યૂહરચનાથી પ્રેરિત હતી. ડેનિશે ભારે બેટરી અને વિસ્ફોટકો વડે ડ્રોનમાં ફેરફાર કર્યો હતો. તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ મોડ્યુલ ભીડભાડવાળા વિસ્તારમાં મોટા પાયે જાન-માલને નુકસાન પહોંચાડવાની તૈયારી કરી રહ્યું હતું.
તપાસ એજન્સીઓને મળેલા સંકેતો દર્શાવે છે કે આતંકવાદી મોડ્યુલની યોજના હમાસ દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલા જેવી જ હતી, જેમાં 7 2023ના રોજ ઈઝરાયેલ પર શક્તિશાળી ડ્રોનનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. તે હુમલામાં હમાસે ડ્રોન દ્વારા ભારે વિનાશ કર્યો હતો. દિલ્હી વિસ્ફોટો સાથે સંકળાયેલા આરોપીઓ પણ આ જ પદ્ધતિ અપનાવી રહ્યા હતા અને ડ્રોનને ઘાતક હથિયારોથી સજ્જ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા હતા જેથી તેઓ મોટા પાયે નુકસાન પહોંચાડી શકે.
સૂત્રોએ જણાવ્યું કે અનંતનાગના કાઝીગુંડનો રહેવાસી દાનિશ ડ્રોનમાં મોટા ફેરફાર કરી રહ્યો હતો. તે તેમાં ઉચ્ચ ક્ષમતાની બેટરી લગાવી રહ્યો હતો, જેથી કેમેરા અને ભારે બોમ્બને એકસાથે લઈ જઈ શકાય. ડેનિશને નાના આર્મ્ડ ડ્રોન બનાવવાનો પણ અનુભવ છે. અહેવાલો અનુસાર, મોડિફિકેશન દ્વારા, ડ્રોનને એવી ક્ષમતા આપવામાં આવી રહી હતી કે તે ભીડ પર ઉડી શકે અને શક્તિશાળી વિસ્ફોટ કરી શકે અને મોટી જાનહાનિ થઈ શકે.
તપાસમાં ખુલાસો થયો કે આતંકી મોડ્યુલનો ઈરાદો ભીડવાળા વિસ્તારોમાં ડ્રોન મોકલીને વધુમાં વધુ લોકોને નિશાન બનાવવાનો હતો. આ ‘વ્હાઈટ કોલર’ મોડ્યુલ હુમલાના પ્લાનિંગમાં હમાસ જેવા સંગઠનોની રણનીતિને અનુસરી રહ્યું હતું. આવી તકનીકોનો ઉપયોગ સીરિયા અને અન્ય સંઘર્ષગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં પણ જોવા મળ્યો છે. દિલ્હીમાં આવો જ ઘાતક ડ્રોન હુમલો કરવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી હતી, જેને સમયસર અટકાવી દેવામાં આવી હતી.
ડ્રોન-આધારિત હુમલાઓમાં તકનીકી ક્ષમતાઓ વધી રહી છે, વિશ્વભરની સુરક્ષા એજન્સીઓ નવા જોખમોને ઓળખી રહી છે. આવી ટેક્નોલોજીને રોકવા માટે હવે ઘણા દેશો એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ, જામર અને એર ડિટેક્શન ટેક્નોલોજીમાં રોકાણ કરી રહ્યા છે. દિલ્હીના મામલાએ ભારત માટે એક પડકાર પણ ઉભો કર્યો છે કે આતંકવાદીઓ હવે હવાથી હુમલો કરવાની ક્ષમતા વિકસાવી રહ્યા છે, જેના કારણે મોટા શહેરોમાં સુરક્ષા પ્રોટોકોલ વધુ મજબૂત કરવા પડશે.
