બાંગ્લાદેશના ભૂતપૂર્વ PM ખાલિદા ઝિયાનું 80 વર્ષની વયે અવસાન થયું છે. શેખ હસીનાની સરખામણીમાં તેમને ભારત વિરોધી બાંગ્લાદેશી નેતા માનવામાં આવે છે, પરંતુ તેમના ભારત સાથે ઊંડા સંબંધો હતા. બહુ ઓછા લોકો જાણતા હશે કે તેમનો જન્મ આજના પશ્ચિમ બંગાળ તરીકે ઓળખાતા ભારતીય રાજ્ય જલપાઈગુડીમાં 1945માં થયો હતો. પછી તે દિનાજપુર જિલ્લાનો એક ભાગ હતો અને ભારત એક હતું. વિભાજન થયું ન હતું અને બંગાળ પણ એક હતું. વિભાજન પછી જ રાજ્યના ભારતીય ભાગનું નામ પશ્ચિમ બંગાળ પડ્યું. જ્યારે પૂર્વ બંગાળ પાકિસ્તાનનો એક ભાગ બન્યું અને પછી 16 ડિસેમ્બર 1971ના રોજ સ્વતંત્રતા મળ્યા બાદ બાંગ્લાદેશ તરીકે અસ્તિત્વમાં આવ્યું.
આ રીતે ખાલિદા ઝિયાએ ભારત, પાકિસ્તાન અને પછી બાંગ્લાદેશના નાગરિક તરીકે પોતાનું જીવન જીવ્યું. તે બાંગ્લાદેશની ટોચની નેતા પણ બની હતી અને વડાપ્રધાન પદ સુધી પહોંચનારી પ્રથમ મહિલા હતી. વિભાજન બાદ ખાલિદા ઝિયાનો પરિવાર દિનાજપુરમાં આવી ગયો હતો. તેણીનો જન્મ આ જિલ્લાના જલપાઈગુડીમાં થયો હતો, પરંતુ ભાગલા દરમિયાન જિલ્લાનું પણ વિભાજન થયું અને તે સરહદ પાર પહોંચી ગઈ. તેણે દિનાજપુરની મિશનરી સ્કૂલ અને પછી ગર્લ્સ કોલેજમાં પણ અભ્યાસ કર્યો. ખાલિદા ઝિયાએ 1991થી ત્રણ વખત બાંગ્લાદેશના વડા પ્રધાન તરીકે નેતૃત્વ કર્યું હતું.
તે તેના પતિ ઝિયા-ઉર-રહેમાનની હત્યા બાદ રાજકારણમાં સક્રિય થઈ હતી.
તેણીએ ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ઝિયા-ઉર-રહેમાન સાથે લગ્ન કર્યા હતા, જેમની 1981ના બળવા દરમિયાન હત્યા કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ સતત 9 વર્ષ સુધી બાંગ્લાદેશમાં સૈન્ય શાસન રહ્યું અને ત્યારબાદ 1991માં ખાલિદા ઝિયાએ દેશની બાગડોર સંભાળી. મહિલા પીએમ તરીકેનો તેમનો કાર્યકાળ અશાંતિથી ભરેલા દેશમાં યાદ કરવામાં આવે છે. જોકે, શેખ હસીનાની સરખામણીએ ભારત પ્રત્યે તેમનું વલણ થોડું ઠંડું હતું. પતિના મૃત્યુ પહેલા જ ખાલિદા ઝિયાને રાજકારણમાં રસ હતો. ત્યારબાદ પતિના અવસાન બાદ તે સક્રિય રાજકારણમાં આવી. તેમણે બાંગ્લાદેશમાં જનરલ હુસૈન મુહમ્મદ ઇરશાદના લશ્કરી શાસનનો અંત લાવવા માટે 7 પક્ષોનું ગઠબંધન બનાવ્યું.
જિયાની 7 વખત અટકાયત કરવામાં આવી હતી, પરંતુ તે ક્યારેય તેના ઈરાદાઓથી ડગમગી ન હતી
ખાલિદા ઝિયાની પણ 1983 થી 1990 વચ્ચે 7 વખત અટકાયત કરવામાં આવી હતી. જો કે, તે પોતાના સ્ટેન્ડ પર અડગ રહી અને 1986ની ચૂંટણીનો બહિષ્કાર પણ કર્યો. જ્યારે તેમણે 1991માં સત્તા સંભાળી ત્યારે તેમણે બાંગ્લાદેશમાં સંસદીય પ્રણાલી લાગુ કરી હતી. આ ઉપરાંત સ્વચ્છ ચૂંટણીના હેતુથી વચગાળાની સરકાર બનાવવાની પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. જોકે, 2001 થી 2006 સુધીનો તેમનો કાર્યકાળ ઘણો વિવાદાસ્પદ રહ્યો હતો. આ સિવાય તેનો પુત્ર તારિક રહેમાન પણ ખોટા કારણોસર સમાચારમાં રહ્યો હતો. હવે તે 17 વર્ષ બાદ બાંગ્લાદેશ પરત ફર્યો છે ત્યારે તેનું ભવ્ય સ્વાગત કરવામાં આવ્યું છે. એટલું જ નહીં બદલાયેલા સંજોગોમાં તેમને બાંગ્લાદેશના આગામી પીએમ તરીકે પણ જોવામાં આવી રહ્યા છે.
