પાકિસ્તાન અને અન્ય મુસ્લિમ દેશ સુદાન વચ્ચે હથિયારો અને સૈન્ય વિમાનોની સપ્લાય માટે લગભગ 1.5 બિલિયન ડોલરનો મોટો સંરક્ષણ સોદો અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગયો છે. આ સોદો એવા સમયે થયો છે જ્યારે સુદાનની સેના દેશના અર્ધલશ્કરી સંગઠન એટલે કે રેપિડ સપોર્ટ ફોર્સ (RSF) સામે ભીષણ ગૃહયુદ્ધમાં ફસાયેલી છે. આ મુસ્લિમ દેશ અઢી વર્ષથી વધુ સમયથી ગૃહયુદ્ધની ઝપેટમાં છે અને હાલમાં આ દેશમાં વિશ્વની સૌથી મોટી માનવતાવાદી કટોકટી જોવા મળી રહી છે.
કયા શસ્ત્રોનો સમાવેશ થાય છે
પાકિસ્તાની એરફોર્સના ભૂતપૂર્વ ટોચના અધિકારી અને આ બાબતથી વાકેફ ત્રણ સૂત્રોએ સંભવિત સોદાની પુષ્ટિ કરતા જણાવ્યું હતું કે હથિયારો ખાસ કરીને સુદાનની સેનાને હવાઈ શ્રેષ્ઠતા પાછી મેળવવામાં મદદ કરી શકે છે કારણ કે RSF એ તાજેતરના મહિનાઓમાં ડ્રોનનો ઉપયોગ વધારીને સૈન્યની સ્થિતિ નબળી પાડી છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, સોદામાં શામેલ છે:
- 10- કારાકોરમ-8 લાઇટ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ,
- 200 થી વધુ ડ્રોન, જેનો ઉપયોગ સર્વેલન્સ અને કેમિકેઝ હુમલા માટે કરવામાં આવશે,
- એડવાન્સ્ડ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ.
આ સિવાય સુપર મુશક પ્રશિક્ષણ વિમાન અને સંભવતઃ JF-17 ફાઈટર જેટ પણ આ ડીલનો ભાગ હોઈ શકે છે. JF-17ને પાકિસ્તાને ચીનના સહયોગથી વિકસાવ્યું છે અને તેનું ઉત્પાદન પાકિસ્તાનમાં થાય છે. જો કે, જેટની સંખ્યા અને ડિલિવરી શેડ્યૂલ અંગે સત્તાવાર માહિતી જાહેર કરવામાં આવી નથી. પાકિસ્તાની વાયુસેનાના નિવૃત્ત એર માર્શલ આમિર મસૂદે આ સોદાને લગભગ અંતિમ ગણાવ્યું હતું અને કહ્યું હતું કે તેઓ નિયમિતપણે વાયુસેનાને લગતી બાબતો પર બ્રીફિંગ મેળવે છે.
સુદાનનું યુદ્ધ અને હવાઈ પ્રગતિ
પાકિસ્તાન તરફથી ડ્રોન અને લડાયક ક્ષમતાઓ સુદાનની સેનાને પ્રારંભિક તબક્કામાં મેળવેલ હવાઈ ફાયદો પાછો મેળવવામાં મદદ કરી શકે છે. તાજેતરના મહિનાઓમાં, આરએસએફએ ડ્રોનના મોટા પાયે ઉપયોગ દ્વારા ઘણા વિસ્તારોમાં તેની સ્થિતિ મજબૂત કરી છે, જેના કારણે સેનાને નુકસાન થયું છે. સુદાનની સેના આરએસએફ પર સંયુક્ત આરબ અમીરાત (યુએઈ) પાસેથી હથિયારો મેળવવાનો આરોપ લગાવી રહી છે, જોકે યુએઈએ આવા કોઈપણ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે.
શું છે સાઉદી અરેબિયાનું પગલું?
આ ડીલના ફંડિંગ અંગે પણ અટકળો ચાલી રહી છે. આમિર મસૂદના મતે સાઉદી અરેબિયા આ સોદામાં મધ્યસ્થી અથવા સહાયક ભૂમિકા ભજવી શકે છે. જો કે, સાઉદી અરેબિયા સીધી ચુકવણી કરશે કે નહીં તે અંગે સૂત્રો અલગ-અલગ છે. જો કે પાકિસ્તાનના પૂર્વ એર માર્શલ આમિર મસૂદે કહ્યું હતું કે સાઉદી અરેબિયા તરફથી ફંડિંગ શક્ય છે.
