ઈરાન-અમેરિકા યુદ્ધવિરામ: મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક ચોંકાવનારી અને રાહત આપનારી જાહેરાત કરી છે. ટ્રમ્પે મંગળવારે જાહેરાત કરી હતી કે અમેરિકા ઈરાન સાથે બે સપ્તાહના યુદ્ધવિરામ માટે સંમત છે. આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે થોડાક કલાકો પહેલા જ ટ્રમ્પે તહેરાનને સમગ્ર સંસ્કૃતિનો નાશ કરવાની કડક ચેતવણી આપી હતી. પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ પર જારી કરાયેલા સંદેશમાં ટ્રમ્પે સ્પષ્ટતા કરી કે તેમણે હાલમાં ઈરાન પર બોમ્બ ધડાકા અને હુમલાઓ બંધ કરી દીધા છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં પાડોશી દેશ પાકિસ્તાનની ભૂમિકા મહત્વની રહી છે.
ટ્રમ્પે પોતાની પોસ્ટમાં કહ્યું કે પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શાહબાઝ શરીફ અને ફિલ્ડ માર્શલ અસીમ મુનીર સાથે વાતચીત બાદ આ સમજૂતી શક્ય બની છે. ટ્રમ્પે લખ્યું, “પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શહેબાઝ શરીફ અને ફિલ્ડ માર્શલ અસીમ મુનીર સાથેની ચર્ચાના આધારે, હું ઈરાન પરના હુમલાને બે અઠવાડિયા માટે સ્થગિત કરવા માટે સંમત થયો છું. તેઓએ વિનંતી કરી કે હું આજે રાત્રે ઈરાન પર મોકલવામાં આવી રહેલી વિનાશક દળને અટકાવી દઉં.”
જો કે ટ્રમ્પે તેની સાથે કડક શરત પણ ઉમેરી છે. આ યુદ્ધવિરામ ત્યારે જ અમલમાં રહેશે જો ઈરાન હોર્મુઝની સ્ટ્રેટને તાત્કાલિક અને સુરક્ષિત રીતે ખોલવા માટે સંમત થાય. તમને જણાવી દઈએ કે આ જળમાર્ગને વૈશ્વિક તેલ સપ્લાય માટે લાઈફલાઈન માનવામાં આવે છે, જેને ઈરાન દ્વારા તણાવના કારણે બ્લોક કરી દેવામાં આવ્યો હતો.
ટ્રમ્પ કેમ પાછળ હટી ગયા? અમેરિકાની દલીલ
ટ્રમ્પે યુદ્ધની અણી પર રહેલા અમેરિકાની અચાનક પીછેહઠ પાછળ વ્યૂહાત્મક કારણો દર્શાવ્યા છે. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે અમેરિકાએ માત્ર તેના સૈન્ય ઉદ્દેશ્યો જ હાંસલ કર્યા નથી, પરંતુ તેનાથી ઘણું આગળ વધી ગયું છે. ટ્રમ્પના કહેવા પ્રમાણે અમેરિકાએ ઈરાનની સૈન્ય ક્ષમતાઓ પર જે હુમલાની યોજના બનાવી હતી તે પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. આ બે તરફી યુદ્ધવિરામ હશે. ટ્રમ્પનું માનવું છે કે આ બે સપ્તાહનો સમયગાળો મધ્ય પૂર્વમાં લાંબા ગાળાની શાંતિ અને સ્થિરતા લાવવા માટે ઈરાન સાથે નિર્ણાયક કરાર તરફ કામ કરશે.
ઈરાનનો 10 મુદ્દાનો પ્રસ્તાવ
ટ્રમ્પે ખુલાસો કર્યો કે ઈરાન તરફથી 10-પોઈન્ટનો પ્રસ્તાવ મળ્યો હતો, જેને અમેરિકાએ વાટાઘાટો માટે યોગ્ય આધાર ગણાવ્યો હતો. રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું કે બંને દેશો ભૂતકાળમાં લગભગ તમામ વિવાદિત મુદ્દાઓ પર સહમત થયા છે, પરંતુ અંતિમ કરારને લાગુ કરવા માટે બે અઠવાડિયાનો સમય જરૂરી છે. ટ્રમ્પે લખ્યું, “યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના રાષ્ટ્રપતિ તરીકે અને મધ્ય પૂર્વના દેશોનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા, લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી આ સમસ્યાને ઉકેલની નજીક જતી જોવી એ મારા માટે સન્માનની વાત છે.”
