નવી દિલ્હી: રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ કેપિટલ માર્કેટ એક્સપોઝર સંબંધિત તેના સુધારેલા નિયમોને લાગુ કરવાની સમયમર્યાદા 3 મહિના સુધી લંબાવી છે. હવે આ નિયમો 1 જુલાઈ, 2026 થી અમલમાં આવશે, જ્યારે પહેલા તે 1 એપ્રિલથી લાગુ થવાના હતા.
બેંકો, મૂડી બજાર મધ્યસ્થી (CMIs) અને ઉદ્યોગ સંગઠનો તરફથી મળેલા પ્રતિસાદ બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. આ સંસ્થાઓએ નવા નિયમોના અમલીકરણમાં ઓપરેશનલ અને સમજવાના પડકારો વિશે વાત કરી હતી.
આરબીઆઈએ 13 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ આ નિયમોનો ડ્રાફ્ટ બહાર પાડ્યો હતો, ત્યારબાદ જાહેર સલાહ પણ હાથ ધરવામાં આવી હતી. આરબીઆઈએ એક્વિઝિશન ધિરાણ, નાણાકીય અસ્કયામતો સામેની લોન અને CMIમાં ક્રેડિટ એક્સપોઝરને લગતી બાબતો પર પણ કેટલીક સ્પષ્ટતા આપી છે.
નવા નિયમો હેઠળ, વિલીનીકરણ અને જોડાણનો સમાવેશ કરવા માટે એક્વિઝિશન ફાઇનાન્સનો અવકાશ વિસ્તારવામાં આવ્યો છે, જેનાથી અગાઉની અસ્પષ્ટતાને દૂર કરવામાં આવી છે. જો કે, આ ફાઇનાન્સ ફક્ત એવા કિસ્સામાં જ આપવામાં આવશે જ્યાંનો ઉદ્દેશ બિન-નાણાકીય કંપની પર નિયંત્રણ મેળવવાનો હોય.
જો લક્ષ્ય કંપની હોલ્ડિંગ કંપની હોય, તો બેંકોએ ખાતરી કરવાની જરૂર રહેશે કે સંભવિત લાભો (સિનર્જી) તેની તમામ પેટાકંપનીઓમાં પ્રતિબિંબિત થાય છે અને માત્ર મુખ્ય કંપનીમાં જ નહીં. નવા નિયમો હેઠળ, કંપનીઓને હવે ભારતીય અથવા વિદેશી પેટાકંપનીઓ દ્વારા એક્વિઝિશન ફાઇનાન્સ લેવાની છૂટ છે.
તે જ સમયે, પુનર્ધિરાણ માટેના નિયમો કડક કરવામાં આવ્યા છે. બેંકો હવે સોદો પૂર્ણ થયા પછી અને કંપની પર નિયંત્રણ સ્થાપિત થયા પછી જ એક્વિઝિશન લોનનું પુનર્ધિરાણ કરી શકશે. ઉપરાંત, આ નાણાનો ઉપયોગ જૂની એક્વિઝિશન લોનની ચુકવણી માટે જ થઈ શકે છે.
