ઈરાનમાં સત્તા પરિવર્તન થયું છે… અમેરિકી સંરક્ષણ પ્રધાન પીટ હેગસેથનું મોટું…

વોશિંગ્ટન: ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના તણાવપૂર્ણ સંબંધો વચ્ચે વિશ્વ રાજકારણ ફરી એકવાર ગરમાયું છે. અમેરિકાના સંરક્ષણ પ્રધાન પીટ હેગસેથે તાજેતરમાં દાવો કર્યો છે કે ઈરાનમાં સત્તા પરિવર્તન થયું છે. આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે ઈઝરાયેલ અને અમેરિકાની સૈન્ય કાર્યવાહી વચ્ચે મધ્ય પૂર્વમાં સ્થિતિ નવા વળાંક પર પહોંચી ગઈ છે. અમેરિકાએ સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે હવે પહેલા જેવા સંજોગો નથી રહ્યા અને જો ઈરાન સમજૂતીની શરતોનો સ્વીકાર નહીં કરે તો અમેરિકાની કાર્યવાહી વધુ કડક બની શકે છે.

હેગસેથે તેમની પ્રેસ બ્રીફિંગ દરમિયાન કહ્યું હતું કે હવે ઈરાનમાં એક નવું શાસન છે અને તેણે પહેલા કરતા વધુ શાણપણ બતાવવાની જરૂર છે. તેમણે કહ્યું કે પૂર્વ સર્વોચ્ચ નેતા અલી ખમેનીના મૃત્યુ બાદ સત્તા તેમના પુત્ર મોજતબા ખમેનીને સોંપવામાં આવી છે. જો કે, મોજતબા ખામેની હજુ સુધી જાહેરમાં દેખાયા નથી, કે શું ખરેખર નવું શાસન સ્થાપિત થઈ ગયું છે કે શું પરિસ્થિતિ હજુ પણ અસ્થિર છે તે અંગે પ્રશ્નો ઉભા કરે છે.

અમેરિકાએ દાવો કર્યો છે કે તે ઈરાની નેતાઓ સાથે વાતચીત કરી રહ્યું છે, પરંતુ આ મંત્રણામાં ઈરાનનો પક્ષ કોણ છે તે સ્પષ્ટ નથી. આ કારણે રાજદ્વારી સ્થિતિ હજુ સ્પષ્ટ નથી. એક તરફ અમેરિકા મંત્રણાની વાત કરી રહ્યું છે તો બીજી તરફ સૈન્ય દબાણ પણ વધારી રહ્યું છે. આ વિરોધાભાસે અનેક સવાલો ઉભા કર્યા છે અને તેની અસર આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તર પર પણ જોવા મળી રહી છે.

હેગસેથે સ્પષ્ટ કર્યું કે જો ઈરાન આ ડીલ માટે સહમત નહીં થાય તો અમેરિકી સેના વધુ આક્રમક કાર્યવાહી કરશે. તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા 24 કલાકમાં ઈરાન તરફથી મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલામાં ઘટાડો થયો છે, જ્યારે અમેરિકાએ 200થી વધુ ગતિશીલ હુમલાઓ કર્યા છે. આ હુમલાઓમાં વાસ્તવિક સમયની માહિતીના આધારે નવા ટાર્ગેટને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હતા. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે અમેરિકાનું દબાણ હવે વધી ગયું છે અને તે કોઈપણ કિંમતે ઈરાનને ઝુકાવવા માંગે છે.

અમેરિકાના રક્ષા મંત્રીએ પણ નાટોના ભવિષ્ય અંગે પોતાનો અભિપ્રાય આપ્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે નાટોનું ભવિષ્ય રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ નક્કી કરશે અને આ નિર્ણય ઈરાનમાં ચાલી રહેલા અભિયાનના અંત પછી લેવામાં આવશે. હેગસેથે એમ પણ કહ્યું કે આ ઘટનાક્રમથી સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે કે અમેરિકાના સહયોગી દેશોની મદદ કેટલી મહત્વપૂર્ણ છે. તેમણે કટાક્ષ કરતા કહ્યું કે ઘણા દેશોએ વધારાની મદદ આપવામાં ખચકાટ દર્શાવ્યો હતો. તેમના મતે, જો જરૂરી સમયે સહકાર ન મળે તો આવા જોડાણોનો કોઈ અર્થ નથી.

હેગસેથે કહ્યું કે અમેરિકન હુમલા બાદ ઈરાની સેનાનું મનોબળ ઘટી રહ્યું છે. ઘણા કમાન્ડ બંકરો નાશ પામ્યા છે, અને ઘણા ઈરાની નેતાઓને છુપાઈ જવાની ફરજ પડી છે. આ ઉપરાંત વીજળી, પાણી અને સંદેશાવ્યવહાર જેવી પ્રાથમિક સુવિધાઓને અસર થઈ છે. તેનાથી ઈરાની સેનામાં ગભરાટ અને નિરાશા વધી રહી છે, જે અમેરિકા માટે મોટી વ્યૂહાત્મક જીત સાબિત થઈ શકે છે.