નવી દિલ્હી. આજની ઝડપી ગતિશીલ જીવનમાં, લોકો ઘણીવાર થાક, મૂડ સ્વિંગ અથવા ચિંતાને સામાન્ય માનીને અવગણના કરે છે. પરંતુ કેટલીકવાર તેની પાછળનું કારણ માત્ર માનસિક તણાવ જ નહીં પરંતુ શરીરની અંદર થતી કેટલીક હોર્મોનલ ડિસ્ટર્બન્સ પણ હોઈ શકે છે. તબીબી સંશોધન દર્શાવે છે કે થાઇરોઇડ ગ્રંથિમાં અસંતુલન માત્ર વજનને અસર કરતું નથી, પરંતુ તે આપણા મન અને લાગણીઓને પણ સીધી અસર કરી શકે છે. આ કારણે ઘણા લોકો કોઈ પણ કારણ વગર ઉદાસી, ગભરાટ અથવા એકાગ્રતાનો અભાવ અનુભવે છે, પરંતુ વાસ્તવિક કારણને સમજવામાં અસમર્થ હોય છે. યુએસ નેશનલ લાઇબ્રેરી ઓફ મેડિસિન અનુસાર, થાઇરોઇડ એ ગરદનના આગળના ભાગમાં સ્થિત એક નાની ગ્રંથિ છે. આ ગ્રંથિ હોર્મોન્સ ઉત્પન્ન કરે છે જે શરીરના ચયાપચય, હૃદયના ધબકારા, શરીરનું તાપમાન અને ઊર્જા સ્તરને નિયંત્રિત કરે છે. આ હોર્મોન્સ મગજના રાસાયણિક સંતુલન પર પણ અસર કરે છે, જેના કારણે આપણી વિચારવાની ક્ષમતા અને ભાવનાઓ સંતુલિત રહે છે.
જ્યારે થાઈરોઈડ યોગ્ય રીતે કામ કરતું નથી, ત્યારે માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર તેની અસર સ્પષ્ટપણે જોવા મળે છે. જો શરીરમાં થાઇરોઇડ હોર્મોન ઘટે છે, જેને હાઇપોથાઇરોડિઝમ કહેવામાં આવે છે, તો વ્યક્તિ સતત થાક, ઉદાસી અને હતાશા જેવી સમસ્યાઓ અનુભવી શકે છે. આવા લોકોને ઘણીવાર કામ કરવાનું મન થતું નથી, તેમની વિચારવાની ગતિ ધીમી પડી જાય છે અને તેમની યાદશક્તિ પર પણ અસર થઈ શકે છે.
ડૉક્ટર્સ માને છે કે થાઇરોઇડ હોર્મોન્સ મગજમાં હાજર રસાયણો જેમ કે સેરોટોનિન અને ડોપામાઇનને સીધી અસર કરે છે. આ એ જ રસાયણો છે જે આપણા મૂડને નિયંત્રિત કરે છે. જ્યારે તેમનું સંતુલન ખોરવાઈ જાય છે, ત્યારે વ્યક્તિને કોઈ દેખીતા કારણ વગર માનસિક સમસ્યાઓ થવા લાગે છે.
થાઈરોઈડના વિકાર પાછળ ઘણા કારણો હોઈ શકે છે. તબીબી વિજ્ઞાન અનુસાર, હાશિમોટો અને ગ્રેવ્સ રોગ જેવા સ્વયંપ્રતિરક્ષા રોગો તેના મુખ્ય કારણોમાં સામેલ છે. આ સિવાય શરીરમાં આયોડીનની ઉણપ કે વધુ પડવું, સતત તણાવ, હોર્મોનલ બદલાવ, પ્રેગ્નન્સી કે ડિલિવરી પછી થતા ફેરફારો પણ આ સમસ્યાને વધારી શકે છે. જે લોકોના પરિવારમાં પહેલાથી જ થાઇરોઇડની સમસ્યા છે તેઓને વધુ જોખમ રહેલું છે.
–IANS
આ પણ વાંચો – અખબાર પહેલા તમારા રાજ્ય/શહેરના સમાચાર વાંચવા માટે ક્લિક કરો.
