વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી શુક્રવારે એટલે કે 13 ફેબ્રુઆરીએ સેન્ટ્રલ વિસ્ટા રિડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ હેઠળ બનેલા તેમના નવા કાર્યાલય સંકુલ ‘સેવા તીર્થ’નું ઉદ્ઘાટન કરશે. કાર્યક્રમ 1:30 p.m. માટે સુનિશ્ચિત થયેલ છે. સેવા તીર્થનું જૂનું નામ ‘એક્ઝિક્યુટિવ એન્ક્લેવ’ હતું, જે હવે નવા નામથી વહીવટી કાર્યોનું કેન્દ્ર બનશે. વડાપ્રધાન કાર્યાલય (PMO) ઉપરાંત, ‘સેવા તીર્થ’ સંકુલમાં રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદ સચિવાલય અને કેબિનેટ સચિવાલય પણ હશે. સત્તાવાર નિવેદન અનુસાર, આ ઉદ્ઘાટન ભારતના વહીવટી શાસન માળખામાં પરિવર્તનશીલ સીમાચિહ્નરૂપ છે અને આધુનિક, કાર્યક્ષમ અને નાગરિક-કેન્દ્રિત ગવર્નન્સ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાના વડાપ્રધાનના સંકલ્પને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
કેટલાક દાયકાઓથી, મુખ્ય સરકારી કચેરીઓ અને મંત્રાલયો સેન્ટ્રલ વિસ્ટા વિસ્તારમાં અનેક સ્થળોએ વૃદ્ધાવસ્થાના માળખાને કારણે વેરવિખેર અને કાર્યરત હતા. આ વિભાજનને કારણે ઓપરેશનલ બિનકાર્યક્ષમતા, સંકલન પડકારો અને ઉચ્ચ જાળવણી ખર્ચ થયો. નવી ઇમારતો આધુનિક, ભાવિ-તૈયાર સુવિધાઓમાં વહીવટી કાર્યોને એકીકૃત કરીને આ મુદ્દાઓને ઉકેલે છે.
મુખ્ય મંત્રાલયો ‘કર્તવ્ય ભવન’માં શિફ્ટ થશે
‘સેવા તીર્થ’ની સાથે, વડાપ્રધાન ‘કર્તવ્ય ભવન-1 અને 2’નું પણ ઉદ્ઘાટન કરશે. આ આધુનિક ઈમારતોમાં ઘણા મોટા મંત્રાલયો કામ કરશે. તેમાં કોર્પોરેટ બાબતો, સંસ્કૃતિ, કાયદો અને ન્યાય, માહિતી અને પ્રસારણ, કૃષિ અને ખેડૂત કલ્યાણ વગેરે મંત્રાલયો સાથે નાણા, સંરક્ષણ, આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ અને શિક્ષણ મંત્રાલયોનો સમાવેશ થાય છે.
આ ફેરફારની જાહેરાત સૌપ્રથમવાર કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ દ્વારા ડિસેમ્બર 2025માં કરવામાં આવી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે મોદી સરકાર માટે છેલ્લા 11 વર્ષ સત્તાનો નહીં પરંતુ સેવાનો પર્યાય છે. અમિત શાહે કહ્યું હતું કે, “આ દિશામાં વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીજીએ સેવાના સંકલ્પને પુનરાવર્તિત કર્યો છે અને વડાપ્રધાન કાર્યાલયનું નામ ‘સેવા તીર્થ’ રાખ્યું છે.” તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે એ જ રીતે રાજભવન અને રાજ નિવાસના નામ બદલીને ‘લોક ભવન’ અને ‘લોક નિવાસ’ કરવામાં આવી રહ્યા છે.
