અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે વેપાર કરતા દેશો પર 25 ટકા વધારાની ટેરિફ લાદવાની જાહેરાત કરી છે, પરંતુ ભારત પર તેની લગભગ કોઈ અસર નહીં થાય. સરકારી સૂત્રો પાસેથી મળેલી માહિતી મુજબ ભારતીય કંપનીઓ અને બેંકો ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા યુએસ ઑફિસ ઑફ ફોરેન એસેટ્સ કંટ્રોલ (OFAC)ના પ્રતિબંધોનું સંપૂર્ણ પાલન કરી રહી છે. ભારત ફક્ત એવા ક્ષેત્રોમાં વેપાર કરે છે જે પ્રતિબંધોથી મુક્ત છે, જેમ કે માનવતાવાદી જરૂરિયાતોને લગતી ખોરાક અને દવાઓ. તેથી ભારત પર કોઈ વિપરીત અસર થવાની શક્યતા નથી.
નોંધનીય છે કે ભારત પહેલાથી જ અમેરિકા પર 50 ટકા ટેરિફનો સામનો કરી રહ્યું છે, તેથી આ વધારાનો 25 ટકા બોજ વધશે નહીં. સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ઈરાન સાથેનો મોટાભાગનો વેપાર માનવતાવાદી છે, જે યુએસ પ્રતિબંધોના દાયરાની બહાર આવે છે. તેથી આ નવા ટેરિફની ભારત પર લગભગ કોઈ અસર નહીં થાય.
તમને જણાવી દઈએ કે ભારત અને ઈરાન વચ્ચે 2024-25 (એપ્રિલ-માર્ચ)માં કુલ વ્યાપાર US $1.68 બિલિયન હતો, જેમાંથી $1.24 બિલિયન મુખ્યત્વે કૃષિ ક્ષેત્રની નિકાસ હતી. ભારતથી ઈરાનમાં મુખ્ય નિકાસ ઉત્પાદનોમાં ચોખા, ચા, ખાંડ, દવાઓ, સિન્થેટિક ફાઇબર, ઇલેક્ટ્રિકલ મશીનરી અને આર્ટિફિશિયલ જ્વેલરીનો સમાવેશ થાય છે. મુખ્ય આયાત સૂકા ફળો, અકાર્બનિક/ઓર્ગેનિક રસાયણો અને કાચના વાસણો છે.
વધુમાં, ભારત-ઈરાન સંબંધોનો એક મહત્વનો ભાગ સિસ્તાન-બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં સ્થિત ચાબહાર બંદરનો સંયુક્ત વિકાસ છે, જે બંને દેશો વચ્ચે જોડાણ અને વેપારને પ્રોત્સાહન આપે છે.
2024-25માં ઈરાનમાં ભારતની નિકાસ 1.55 ટકા વધીને $1.24 બિલિયન થઈ, જ્યારે આયાત 29.32 ટકા ઘટીને $441.83 મિલિયન થઈ. નોંધનીય છે કે ઈરાનના મુખ્ય આયાત ભાગીદારોમાં UAE ($21 બિલિયન, 30%), ચીન ($17 બિલિયન, 26%), તુર્કી ($11 બિલિયન, 16%) અને યુરોપિયન યુનિયન ($6 બિલિયન, 9%) નો સમાવેશ થાય છે.
