ચંદ્રયાન-4 મિશનને લઈને ઈસરોને મોટી સફળતા મળી છે. ISROના સ્પેસ એપ્લિકેશન સેન્ટર (SAC) એ અત્યાર સુધીના સૌથી મુશ્કેલ ચંદ્ર મિશન માટે લેન્ડિંગ સાઇટ શોધી કાઢી છે. ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ પર લગભગ 1 ચોરસ કિલોમીટરનો પેચ છે જ્યાં ચંદ્રયાન-4નું સફળ લેન્ડિંગ થઈ શકે છે. તમને જણાવી દઈએ કે આ ઈસરોનું પહેલું રિટર્ન મિશન હશે. એટલે કે ચંદ્રયાન-4ને પણ પૃથ્વી પર પાછું લાવવું પડશે.
આ સ્થળ ચંદ્રયાન-2ના ઓર્બિટરથી મોકલવામાં આવેલા ઉચ્ચ રિઝોલ્યુશન ચિત્રો પરથી જાણવા મળ્યું છે જ્યાં ચંદ્રયાન-4ને લેન્ડ કરી શકાય છે. ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના અહેવાલ અનુસાર, આ સમગ્ર અભ્યાસ અમિતાભ કે સુરેશ, અજય કે પરાશર, કાનન વી અય્યર, અબ્દુલ એસ, શ્વેતા વર્મા ત્રિવેદી અને નિતંત દુબે દ્વારા કરવામાં આવ્યો છે. પ્રોપલ્શન મોડ્યુલ ઉપરાંત, આ મિશનમાં ડીસીલેરેટર અને એસેન્ડર મોડ્યુલ પણ હશે. આ સિવાય ટ્રાન્સફર મોડ્યુલ અને રીએન્ટ્રી મોડ્યુલ પણ કામ કરશે.
શું હશે ચંદ્રયાન-4ની વિશેષતા?
આ મિશન ભારત માટે ખૂબ જ ખાસ બનવાનું છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય ચંદ્ર પર ઉતરવાનો અને માટી અને પત્થરોના નમૂનાઓ એકત્રિત કરવાનો અને પછી પૃથ્વી પર પાછા ફરવાનો છે. ઈસરોનું ચંદ્રયાન-3 મિશન સંપૂર્ણ રીતે સફળ રહ્યું હતું. આ પછી ઈસરોએ આ મુશ્કેલ પગલું ભરવાનો નિર્ણય કર્યો છે. જો ચંદ્રયાન-4 સફળતાપૂર્વક પરત ફરે છે, તો તે આગળના માનવ મિશન માટે માર્ગ મોકળો કરશે.
ચંદ્રયાન-4 ક્યાં ઉતરશે?
ઓર્બિટરથી મોકલવામાં આવેલા ચિત્રોમાં વૈજ્ઞાનિકોએ ચાર સ્થળોનો અભ્યાસ કર્યો હતો. જેમાં MM-4 નામની જગ્યા સુરક્ષિત મળી આવી છે. આ સ્થળ નોવિસ માઉટન ટેકરીની નજીક છે પરંતુ સપાટ છે. આવી સ્થિતિમાં લેન્ડરને નુકસાન થવાનો કોઈ ખતરો નથી. આ જગ્યાએ સૂર્યપ્રકાશ પણ સારો છે. આવી સ્થિતિમાં, સ્થળ ઉતરાણ માટે યોગ્ય છે. અહીં મોટા ખાડાઓ ન હોવાને કારણે લેન્ડરને ખસેડવામાં સરળતા રહેશે.
અત્યાર સુધીના અભ્યાસથી સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે કે ચંદ્રયાન-4 આ વિસ્તારમાં જ લેન્ડ થશે. તે શિવ-શક્તિ પોઈન્ટથી બહુ દૂર નથી. આ વિસ્તારમાં ખાડાઓ પાસે અંધારું છે. ઈસરોનું કહેવું છે કે આ વિસ્તારમાં પાણી કે બરફના સેમ્પલ પણ મળી શકે છે. આ સિવાય અહીં મળેલા સેમ્પલ ચંદ્રની રચના અને અહીં હાજર સંસાધનોની જાણકારી આપશે.
