વ્હાઇટ હાઉસના એક વરિષ્ઠ સલાહકારે મંગળવારે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ભારત દ્વારા રશિયન તેલની ખરીદી પર અમેરિકી ટેરિફના જોખમને કારણે ઉદ્ભવતા મુદ્દાને ઉકેલશે. વ્હાઇટ હાઉસના વેપાર સલાહકાર પીટર નાવારોની આ ટિપ્પણી અમેરિકી સેનેટે એક બિલ પસાર કર્યાના થોડા દિવસો બાદ આવી છે. આ બિલમાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિને રશિયન તેલના ટોચના પાંચ ખરીદદારો પર 100 ટકા ડ્યૂટી લગાવવાની સત્તા આપવામાં આવી છે. તે દલીલ કરે છે કે આવો વેપાર યુક્રેન યુદ્ધને સીધો નાણાં પૂરો પાડે છે.
નવરોએ શું કહ્યું?
નાવારોએ જણાવ્યું હતું કે 2022માં યુક્રેન યુદ્ધ ફાટી નીકળ્યું તે પહેલા ભારત રશિયા સાથે તેલના વેપારમાં સામેલ નહોતું, પરંતુ બાદમાં જોડાયું હતું. નવારોએ કહ્યું કે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ અને તમારા વડાપ્રધાન વચ્ચે ખૂબ જ સારા કાર્યકારી સંબંધો છે. તેઓ આ મુદ્દાને પોતાની વચ્ચે ઉકેલશે અને મારા માટે તેમની વચ્ચે આવવાનો કોઈ અર્થ નથી. નોંધનીય છે કે પશ્ચિમી પ્રતિબંધો કડક હોવા છતાં, ભારતીય રિફાઇનરી કંપનીઓએ રશિયા પાસેથી ખરીદી કરવાનું ચાલુ રાખતાં રશિયામાંથી ભારતની ક્રૂડ ઓઇલની આયાત સતત બીજા મહિને રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી છે. સોમવારે જાહેર કરાયેલા એક રિપોર્ટમાં આ વાત સામે આવી છે. સંશોધન સંસ્થા ‘સેન્ટર ફોર રિસર્ચ ઓન એનર્જી એન્ડ ક્લીન એર’ (CREA)ના રિપોર્ટ અનુસાર, ભારતીય ખરીદદારોએ જુલાઈમાં રશિયાથી 5.5 બિલિયન યુરોના ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરી હતી, જે જૂનની સરખામણીમાં વોલ્યુમની દ્રષ્ટિએ 2.1 ટકા વધુ છે. આ સમયગાળા દરમિયાન, રશિયાથી ભારતની કુલ ઈંધણની આયાતમાં કાચા તેલનો હિસ્સો 87 ટકા હતો.
યુએસ સેનેટે બિલ પાસ કરી દીધું છે
નોંધનીય છે કે યુએસ સેનેટે રશિયા અને ચીન અને ભારત જેવા તેના પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોના મોટા ખરીદદાર દેશોને સજા કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે લાવવામાં આવેલા બિલને ભારે બહુમતીથી મંજૂરી આપી છે. બિલમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે રશિયા સાથે આ પ્રકારનો વેપાર યુક્રેન યુદ્ધને કાયમી બનાવવામાં મદદ કરી રહ્યો છે. સેનેટ ‘લિન્ડસે ઓ. ‘ગ્રેહામ સેક્શનિંગ રશિયા એન્ડ ઈરાન એક્ટ ઓફ 2026’ નામના આ બિલને 11 વિરુદ્ધ 86 મતોથી મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. આ બિલ યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને રશિયાથી સૌથી વધુ તેલ અને ગેસની આયાત કરતા પાંચ દેશોમાંથી આવતા સામાન પર 100 ટકા ડ્યૂટી લાદવાનો અધિકાર આપે છે. ચીન, ભારત, અઝરબૈજાન, હંગેરી અને સ્લોવાકિયા રશિયામાંથી તેલ અને ગેસના પાંચ સૌથી મોટા આયાતકારો છે.
