એસિડ હુમલાના કેસોમાં દોષિતો માટે ‘અસાધારણ’ શિક્ષાત્મક પગલાંને સમર્થન આપતા, સુપ્રીમ કોર્ટે મંગળવારે કેન્દ્ર સરકારને કાયદામાં સુધારો કરવા માટે વિચારણા કરવા જણાવ્યું હતું. અદાલતે સૂચવ્યું કે આ કેસોને દહેજના મૃત્યુ જેવા કેસોની તર્જ પર સખત રીતે વ્યવહાર કરવામાં આવે, જ્યાં તેની નિર્દોષતા સાબિત કરવાની જવાબદારી આરોપી પર હોય છે.
સુપ્રીમ કોર્ટે તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને સંબંધિત માહિતી પ્રદાન કરવા જણાવ્યું હતું. તેમાં આવા કેસોની વર્ષવાર વિગતો, અદાલતોમાં તેમની સ્થિતિ તેમજ પીડિતોને મદદ કરવા માટે લેવામાં આવેલા પુનર્વસન પગલાંનો પણ સમાવેશ થાય છે. ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંત, જસ્ટિસ આર મહાદેવન અને જસ્ટિસ જોયમાલ્યા બાગચીની બેન્ચે રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને એસિડ હુમલાના કેસો કે જેમાં ગૌણ અદાલતોમાં ચાર્જશીટ દાખલ કરવામાં આવી છે તેની માહિતી આપવા જણાવ્યું હતું.
બેન્ચ હરિયાણાના શાહીન મલિક દ્વારા દાખલ કરાયેલ પીઆઈએલની સુનાવણી કરી રહી હતી, જે પોતે એસિડ એટેકનો શિકાર છે. અન્ય રાહતો પૈકી, તે એસિડના બળજબરીથી વહીવટને કારણે આંતરિક અવયવોને જીવલેણ નુકસાન ભોગવતા પીડિતોને પૂરતા વળતર અને તબીબી સંભાળ સહિતની અન્ય રાહતો સુનિશ્ચિત કરવા કાયદા હેઠળ વિકલાંગ વ્યક્તિઓની વ્યાખ્યાના વિસ્તરણની માંગ કરી રહી છે.
કોર્ટે શું કહ્યું?
એસિડ એટેકના કેસમાં ગુનેગારોને અપૂરતી સજાનો ઉલ્લેખ કરતાં બેન્ચે કહ્યું, ‘તમારે અસાધારણ શિક્ષાત્મક પગલાં લેવા પડશે… જ્યાં સુધી સજા આરોપીઓને પીડાદાયક ન હોય ત્યાં સુધી આવા ગુનાઓ અટકે તેવી શક્યતા નથી. સુધારાત્મક સજાના ખ્યાલને અહીં કોઈ સ્થાન નથી….’ મુખ્ય ન્યાયાધીશે પૂછ્યું, ‘આરોપીની સંપત્તિ જપ્ત કેમ ન થઈ શકે?’ તેમણે કહ્યું કે ગુનાને રોકવા માટે નિવારક પગલાં જરૂરી છે અને પીડિતોને વળતર આપવા માટે આરોપીઓની સંપત્તિ જપ્ત કરવા જેવા પગલાં પર વિચાર કરી શકાય છે.
બેન્ચે કેન્દ્ર સરકારનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ અર્ચના પાઠક દવેને જણાવ્યું હતું કે સજાને વધુ કડક બનાવવા માટે કેન્દ્ર સરકાર તરફથી કેટલાક કાયદાકીય હસ્તક્ષેપની જરૂર પડી શકે છે. ચીફ જસ્ટિસે કહ્યું, ‘કંઈક કાયદાકીય હસ્તક્ષેપનો વિચાર કરો… આ દહેજ મૃત્યુ કરતાં ઓછું ગંભીર નથી.’
